ترجمه و تفسير نهج البلاغه
(١)
طريق السداد
٤ ص
(٢)
ترجمهء خطبهء سى و چهارم
٥ ص
(٣)
شگفتا ، هنگامى كه سخن از جهاد حيات بخش بميان مى آورم ، در سكرات موت مى افتيد
٨ ص
(٤)
با شنيدن دعوت براى دفاع از حيات چنان از ترس و هراس دگرگون مى شويد كه از درك سخنان من ناتوان مى گرديد
٩ ص
(٥)
تا يك بعد اين ارواح پوسيده وصله شود ، بعد ديگرى از آنها پاره مى گردد
١٢ ص
(٦)
اگر جنگ قانونى است ، سستى و دو دلى يعنى چه
١٥ ص
(٧)
چاره سازى و حيله گرى و مكر پردازى در جنگ و جهاد
١٧ ص
(٨)
پس تشكل و تركيب شما با من ، صورى و بى اساس است
١٩ ص
(٩)
هيچ ناتوانى شرم آورتر از آن نيست كه آدمى با باز كردن منطقهء حيات خود بروى دشمن به متلاشى كردن موجوديت خود كمك كند
٢١ ص
(١٠)
تو چنان باش كه مى خواهى ، اما من حيات بى تعهد را مرگى پست مى دانم
٢٢ ص
(١١)
در اين نقطهء حساس است كه روش سياسى امير المؤمنين ( ع ) از سياستمداران معمولى جدا مى شود
٢٦ ص
(١٢)
حق چهارم - تربيت براى گرديدنهاى تكاملى
٣٦ ص
(١٣)
حق دوم - خيرخواهى در بارهء زمامدار در حضور و غياب
٣٩ ص
(١٤)
حق سوم - پاسخ مثبت مردم به دعوت زمامدار و اطاعت از دستورات او
٤١ ص
(١٥)
ترجمهء خطبهء سى و پنجم
٤٤ ص
(١٦)
قضيهء دوم - اختلاف و پراكندگى آراء سپاهيان امير المؤمنين
٤٩ ص
(١٧)
با همهء اين تلخىها و ناگواريها ، اى خداى بزرگ دهان از سپاس تو نخواهم بست
٥٢ ص
(١٨)
فلسفهء تذكر و زمزمهء دائمى شهادتين
٥٥ ص
(١٩)
نوع دوم - مقاومتى كه از تقويت و تشديد يك يا چند مختص روانى طبيعى بوجود آمده تعليم و تربيت را از اثر مى اندازد
٦٠ ص
(٢٠)
نوع سوم - مقاومتى كه از بىشخصيتى بوجود مى آيد و تعليم و تربيت را از اثر مى اندازد
٦١ ص
(٢١)
من كه در مسئلهء حكميت با اصرار تمام مخالف بودم ، از من اطاعت نكرديد و نتايج وخيم مخالفت با من را ديديد ، حالا طلبكار هم هستيد
٦٤ ص
(٢٢)
مقاومت نابكارانهء تبهكاران بجائى مى رسد كه معلم تجربه ديده و مربى خيرخواه را به ترديد مى اندازد
٦٥ ص
(٢٣)
ترجمهء خطبهء سى و ششم
٦٨ ص
(٢٤)
بدون هيچ دليل روشن خود را بهلاكت خواهيد انداخت
٧٣ ص
(٢٥)
قضا و قدر شما نابخردان لجوج را در دام خود تباه خواهد ساخت
٧٤ ص
(٢٦)
علم خداوندى و كارهاى اختيارى انسانها و چند مسئلهء مهم كه مربوط به علم خداونديست
٧٨ ص
(٢٧)
1 - حقيقت اوصاف و افعال خداوندى قابل مقايسه با اوصاف و اعمال انسانى نيست
٧٩ ص
(٢٨)
2 - با اين كه اوصاف و افعال خداوندى در كلمات زمانى بيان مى شود ، با اين حال ما فوق زمان مى باشند
٨٠ ص
(٢٩)
3 - توضيحى در بارهء علم خداوندى كه با كلمهء ماضى يا مستقبل در قرآن ذكر شده است
٨٣ ص
(٣٠)
طرح خصوصى مسئله - علم خداوندى و كارهاى اختيارى انسانها
٨٧ ص
(٣١)
يك اكتشاف عينى و تجربى در كارهاى انسانى در مقابل علم خداوندى
٨٨ ص
(٣٢)
آيا امير المؤمنين ( ع ) رأى خود را تابع هواى آن سبك مغزها نمود
٩٠ ص
(٣٣)
تفسير عمومى خطبهء سى و هفتم
٩٥ ص
(٣٤)
اينست نتيجهء استقلال و آزادى شخصيت
٩٦ ص
(٣٥)
آرى ، چنين بود على بن ابي طالب عليه السلام
٩٧ ص
(٣٦)
هيچ راهى براى ارتباط با ناتوانان ندارم مگر اين كه نخست حق آنان را از اقوياء بگيرم
١٧٣ ص
(٣٧)
هيچ راهى براى ارتباط با اقويا ، ندارم مگر اين كه نخست حق ناتوانان را از آنان بگيرم
١٧٤ ص
(٣٨)
من نخستين كسى هستم كه رسالت او را تصديق نموده ام
١٧٦ ص
(٣٩)
تعهد و سه مرحله تعين انسانى
١٨٠ ص
(٤٠)
نوع دوم - تعهد انسانى - الهى است
١٨٨ ص
(٤١)
گروه دوم از آيات - كه لزوم وفاء به عهد الهى را دستور مى دهد
١٩٦ ص
(٤٢)
گروه سوم - آياتى است كه مى گويد خداوند متعال عهدى را كه با انسانها بسته است وفا ميكند
١٩٧ ص
(٤٣)
نور يقين بزرگترين عامل روشنائى انسانى در تاريكىهاى شبهات براى اولياء اللَّه است
٢٠١ ص
(٤٤)
نه ترس از مرگ مى تواند مرگ را منتفى بسازد و نه عشق و علاقه به بقاء ، پايدارى را نصيب انسان ميكند
٢٠٣ ص
(٤٥)
ترجمهء خطبهء سى و نهم
٢٠٥ ص
(٤٦)
آخر در انتظار چه نشسته ايد
٢٠٧ ص
(٤٧)
يا بمقتضاى دينى كه معتقديد از خود دفاع كنيد يا بتحريك غيرت انسانى
٢٠٨ ص
(٤٨)
پيش از آنكه عواقب وخيم حوادث گريبان شما را بگيرد ، بفريادهاى من گوش بدهيد
٢٠٩ ص
(٤٩)
ترجمهء خطبهء چهلم
٢١٥ ص
(٥٠)
اگر زمامدار يك جامعه با ايمان نباشد
٢٢٠ ص
(٥١)
توضيحى در بارهء حاكميت خداوندى و سازگارى آن با حكومت مردم بر مردم
٢٢١ ص
(٥٢)
حاكميت خداوندى يعنى چه
٢٢٥ ص
(٥٣)
حكومت مردم بر مردم مانند حكومت روح تصفيه شده بر صفات و فعاليتهاى انسانى
٢٣٥ ص
(٥٤)
جماعت و شورى
٢٣٧ ص
(٥٥)
توضيحى در بارهء شورى با نظر به دو آيهء فوق
٢٣٨ ص
(٥٦)
سند و دليل اصالت مشورت
٢٤٣ ص
(٥٧)
موضوع مشورت در اسلام چيست
٢٤٧ ص
(٥٨)
زمامدارى و حكومت جبرى طبيعى ، و زمامدارى و حكومت انسانى - الهى
٢٥١ ص
(٥٩)
تطبيق مديريتهاى سه گانه بر حكومت و زمامدارى در اجتماعات
٢٥٤ ص
(٦٠)
ترجمهء خطبهء چهل و يكم
٢٥٨ ص
(٦١)
صدق و وفا سپرى نگهدارنده تر از همهء سپرها
٢٦٠ ص
(٦٢)
آن سرنوشت نهائى حيات كه در انتظار انسان است با حيله پردازى پوچ و تباه مى گردد
٢٦٢ ص
(٦٣)
آيا حيله پردازى و مكارى ، نبوغ و استعداد و هشيارى و زيركى است
٢٦٤ ص
(٦٤)
حيله گرىها و مكرپردازيها در برابر واقعيات ، كفهاى ناپايدارند
٢٦٧ ص
(٦٥)
ترجمهء خطبهء چهل و دوم
٢٧٢ ص
(٦٦)
زمان بسيار سريع مى گذرد ، ولى نگاه ما باين حركت سريع از فاصلهء بسيار زياد است كه حركت سريع را كند نمايش مى دهد
٢٧٧ ص
(٦٧)
معاد و آخرت در پيش است
٢٨٠ ص
(٦٨)
فرزندان دنياى گذران و فرزندان آخرت جاودان
٢٨٧ ص
(٦٩)
امروز روز كشت و كار است و فردا روز درو كردن
٢٨٩ ص
(٧٠)
آيا پس از انقراض اين زندگى دنيوى ، باز حركت تكاملى امكان پذير خواهد بود
٢٩٠ ص
(٧١)
ترجمهء خطبه چهل و سوم
٢٩٤ ص
(٧٢)
يا نبرد با طغيانگر فرعون صفت يا كفر به دين محمد ( ص )
٢٩٩ ص
(٧٣)
حوادثى را كه والى ايجاد كرد
٣٠٠ ص
(٧٤)
فهرست مطالب
٣٠٧ ص
(٧٥)
فهرست آيات
٣١٩ ص
(٧٦)
فهرست روايات
٣٢٣ ص
(٧٧)
فهرست اشخاص
٣٢٤ ص
(٧٨)
فهرست مآخذ
٣٢٧ ص
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص

ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٠٣ - آرى ، چنين بود على بن ابي طالب عليه السلام


بدهد . همه مى دانيم كه امير المؤمنين عليه السلام از اين مالكيت بر شخصيت در حد اعلا برخوردار بوده است ، زيرا با نظر به همهء جريانات زندگى امير المؤمنين كه امكان هرگونه اختلاط شخصيت وى را با انواع عوامل جبرنما و جالب درونى و برونى در برداشت ، چنان بود كه گوئى شخصيت او در ما فوق طبيعت روئيده و در فوق طبيعت بارور شده و براه خود رفته است ، وصول او به چنان مالكيت قطعى بوده است . بهمين دليل است كه با آماده كردن همهء سطوح روانى خود از امير المؤمنين ( ع ) تقاضا مى كنيم كه - < شعر > راز بگشا اى على مرتضى اى پس از سوء القضاء حسن القضاء اى على كه جمله عقل و ديده اى شمه اى وا گو از آنچه ديده اى از تو بر ما تافت پنهان چون كنى بى زبان چون ماه پرتو مى زنى ليك اگر در گفت آيد قرص ماه شب روان را زودتر آرد براه ماه بى گفتن چو باشد رهنما چون بگويد شد ضياء اندر ضيا چون تو بابى آن مدينهء علم را چون شعاعى آفتاب حلم را باز باش اى باب بر جوياى باب تا رسند از تو قشور اندر لباب باز باش اى باب رحمت تا ابد بارگاه ما له كفوا احد < / شعر > مقدمهء چهارم - يك اصل بسيار سازنده و با اهميت ديگريست كه نه تنها مى تواند روشنگر عاليترين نمود روحى يك انسان كامل بوده باشد ، بلكه مى تواند صدها ابهام و مشكلاتى را كه سر راه رهروان كوى كمالات انسانى را مى گيرد ، حل و فصل نمايد و راه سلوك به منزلگه حقيقت را هموار بسازد . اين اصل بيان كنندهء جريان صعودى از خود خواهى و لذت پرستى بر قلهء شايستگى و حركت از قلهء شايستگى به مرتفعترين قلهء ارزشها است كه احساس بايستگى ناميده مى شود .
اين اصل چنين است : هرگونه خير و كمال كه در مراحل پيش از شكوفائى استعدادها شايستهء اضافه بر موجوديت انسانى تلقى مى شود ، با ورود به مراحل عالى شكوفائى