ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٧٣ - ترجمهء خطبهء چهل و دوم

تفسير عمومى خطبهء چهل و دوم
تفسير عمومى خطبهء چهل و دوم ٣ ، ٥ - أيّها النّاس ، أنّ اخوف ما أخاف عليكم اثنان : اتّباع الهوى و طول الأمل فأمّا اتّباع الهوى فيصدّ عن الحقّ و أما طول الأمل فينسى الآخرة ( اى مردم شديدترين خوف و هراسى كه در بارهء شما دارم ، براى دو چيز است : پيروى از هوى و درازى آرزو . اما پيروى از هوى آدمى را از برخوردارى از حق جلوگيرى مى كند و درازى آرزو ، آخرت را به فراموشى مى سپارد ) .
پيروى از هوى مزاحم حق يابى و درازى آرزوها موجب فراموش شدن آخرت
پيروى از هوى مزاحم حق يابى و درازى آرزوها موجب فراموش شدن آخرت هوى عبارتست از امواجى كه از جوشش غرائز حيوانى سر مى كشد و فضاى درون را تيره و تاريك مى سازد و عوامل و وسايل درك و دريافت حقيقت را فلج مى كند . اين هوى با اين كه داراى جوهر و مبناى اصيلى جز خواستن بىمحاسبه چيز ديگرى نيست ، مى تواند همهء اصالتها و حقايق ريشه دار را از جلو چشم انسان و عقل و وجدان او دور كند . اين همان « مى خواهم » است كه بهيچ علت و دليلى جز خود تكيه نمى كند . و اين يك سخن بىاساس است كه در موقع سؤال از كسى كه مطابق هوى عملى كرده است ، بعنوان جواب بگويد : كه « دلم خواست » كدام دل