ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٧ - در اين نقطهء حساس است كه روش سياسى امير المؤمنين ( ع ) از سياستمداران معمولى جدا مى شود
مى نمايند و اشتياق به خيرات و كمالات دارند ولى پس از آنكه شغل سياست را پيشهء خود مى سازند ، مهر و محبت آنان جهت خاصى پيدا مى كند ، آنان كسانى را دوست دارند كه مطابق ميلشان رفتار نمايند و همهء انديشهها و خواستهها و گفتارها و كردارهايشان را تصديق نمايند و بپذيرند . همهء اصول اخلاقى و مذهبى كه در سياستمداران معمولى پيش از تصدى بمقام مديريت وجود داشته است . از ميدان عمل سياستمدار كنار رفته ، اگر بكلى نابود نشوند ، بشكل تماشاگرانى كاملا بيطرف در گوشه اى از مغزشان ايستاده و قدرت وارد شدن به ميدان عمل را ندارند .
٢ - سياستمدار حرفه اى پس از اشتغال به سياست ، « من » جديدى پيدا مى كند كه اساسىترين كار آن تبديل « كس » ها به « چيز » ها است . در منطق اين « من تازه » همهء عظمتها و امتيازات و زيباييها و ظرافتهاى آدميان مبدل به اشكال و نمودهاى جمادات مى گردند و هيچگونه تحريكى در درون سياستمدار بوجود نمى آورند . شادى و اندوه و خنده و گريهء اين گروه عجيب و غريب مستند به عوامل و انگيزههاى طبيعى نيست ، زيرا خندهء آنان ممكن است مانند برقى باشد كه براى سوزاندن خرمن جانهاى مردم بروز مى كند . گريهء آنان ممكن است مقدمهء سيل خروشانى براى تباه كردن آباديهاى زندگى مردم بوده باشد . در آن هنگام كه چند سياستمدار حرفه اى در مجمعى نشسته و در بارهء نفوذ و كارهائى كه بايد براى ادامه مقام خود انجام بدهند ، مشغول مذاكره و طرح ريزى مى باشند ، خندهها و وجد و شعف و حتى احساساتى را ابراز مى كنند كه اگر يك انسان ساده لوح و معتدل ، به قيافهها و نمودهاى عضلاتى آنان بنگرد ، مى گويد : به به چه « اخوان الصفا » و چه « خلان الوفائى » [١] كه پيرامون
[١] اخوان الصفاء برادرانى كه با كمال مسالمت و صفاى درونى دورهم نشستهاند . خلان الوفاء دوستان و ياران با وفا كه هدفى جز گستردن راه سعادت پيش پاى مردم ندارد . ضمنا مؤلفان كتابى در فلسفه و علوم اين دو نام را براى خود انتخاب كردهاند .