ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٨٤ - مطلب دوم - طبيب الهى بيماران را پيگردى ميكند و نمى نشيند كه بيماران بسراغ او بيايند
كه مورد بىاعتنائى قرار بگيرد شديدتر مى شود ، زيرا خود استمرار و ادامهء بىاعتنائى به بيمارى روحى با وجود انگيزههاى مستمرّ براى بيدار شدن انسان و اجتناب از جرمها و پليديها ، مقاومت در برابر آن انگيزهها را زيادتر مى نمايد و در نتيجه مغز و دل آدمى سختتر از سنگ خارا مى شود - ( ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً ) [١] ( سپس دلهاى شما بعد از آن [ همه آيات ] قسّى [ بسيار سخت ] شد ، دلهاى شما مانند سنگها يا در سختى شديدتر از سنگها گشت . ) مطلب سوم - چند بيمارى اساسى كه طبيب الهى براى معالجهء آنها تكاپو ميكند
مطلب سوم - چند بيمارى اساسى كه طبيب الهى براى معالجهء آنها تكاپو ميكند بيماريهاى روحى كه ناشى از ارتكاب معاصى و پليديها است بر دو قسم اساسى تقسيم مى گردند : قسم يكم - بيماريهاى اساسى كه آنها را اصول بيماريهاى روحى نيز مى توان ناميد .
قسم دوم - بيماريهاى فرعى و معمولى كه بمنزلهء معلولهاى آن اصول مى باشند .
امير المؤمنين عليه السّلام در جملات مورد تفسير به اصول بيماريهاى روحى اشاره مى فرمايد كه بدينقرار است :
١ - نابينائى دلها كه ناشنوائى گوش و گنگى زبان را ببار مى آورد .
١ - نابينائى دلها كه ناشنوائى گوش و گنگى زبان را ببار مى آورد .
اين مرض نابينائى دل واقعا امّ الامراض روحى آدميان است كه متأسّفانه با درجات مختلف كه اكثريّت بسيار وحشتناك بشر مبتلا بآن مى باشند . و جريان بسيار غم انگيز اين كه هر اندازه به هشيارى و معلومات بشرى افزوده مى شود ، بدانجهت كه فرمانده و مدير درونى ( من ) از همهء جهات و ابعاد آلوده گشته است ، به مرض نابينائيش مى افزايد و بقول مولوى :
< شعر > از قضا سر كنگبين صفرا فزود روغن بادام خشكى مى نمود < / شعر >
[١] البقرة آيهء ٧٤ .