پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤١ - شرح و تفسير يك اندرز جامع!

كلاه چيست؟ گفت: من با اين كلاه رنگارنگ دل‌هاى بنى آدم را مى‌ربايم (هر كسى را به گونه‌اى) موسى گفت:

«فَأَخْبِرْنِي بِالذَّنْبِ الَّذِي إِذَا أَذْنَبَهُ ابْنُ آدَمَ اسْتَحْوَذْتَ عَلَيْهِ! قَالَ: إِذَا أَعْجَبَتْهُ نَفْسُهُ وَاسْتَكْثَرَ عَمَلَهُ وَصَغُرَ فِي عَيْنِهِ ذَنْبُه‌

؛ پس به من خبر ده از گناهى كه هنگامى كه انسان مرتكب آن شود، تو بر او غلبه مى‌كنى؟

گفت: زمانى است كه از خود مغرور شود، عملش را زياد پندارد و گناهش در نظر وى كوچك شود». [١]

١١. « (از كسانى مباش كه) اگر بلايى به او برسد همچون بيچارگان دست بر دعا مى‌دارد و اگر وسعت و آرامشى به وى دست دهد با غرور از خدا روى‌گردان مى‌شود»؛

(إِنْ أَصَابَهُ بَلَاءٌ دَعَا مُضْطَرّاً، وَإِنْ نَالَهُ رَخَاءٌ أَعْرَضَ مُغْتَرّاً)

. درست همان چيزى كه قرآن مجيد كرارا به آن اشاره كرده مى‌فرمايد: «فَإِذَا رَكِبُوا فِى الْفُلْكِ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَى الْبَرِّ إِذَا هُمْ يُشْرِكُونَ»؛ هنگامى كه سوار كشتى شوند، خدا را با اخلاص مى‌خوانند، (و غير او را فراموش مى‌كنند)؛ امّا هنگامى كه خدا آنان را به خشكى رساند و نجات داد، باز مشرك مى‌شوند». [٢]

همين معنا به صورت مشروح‌ترى در آيه ٢٢ و ٢٣ سوره «يونس» آمده است:

«هُوَ الَّذِي يُسَيِّرُكُمْ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ حَتَّى‌ إِذَا كُنْتُمْ فِى الْفُلْكِ وَجَرَيْنَ بِهِمْ بِرِيحٍ طَيِّبَةٍ وَفَرِحُوا بِهَا جَآءَتْهَا رِيحٌ عَاصِفٌ وَجَآءَهُمُ الْمَوْجُ مِنْ كُلِّ مَكَانٍ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ أُحِيطَ بِهِمْ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ لَئِنْ أَنْجَيْتَنَا مِنْ هَذِهِ لَنَكُونَنَّ مِنَ الشَّاكِرِينَ* فَلَمَّا أَنْجَاهُمْ إِذَا هُمْ يَبْغُونَ فِى الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ»؛ او كسى است كه شما را در صحرا و دريا سير مى‌دهد؛ زمانى كه در كشتى قرار مى‌گيريد و بادهاى موافق كشتى‌نشينان را (به سوى مقصد) مى‌برد خوشحال مى‌شوند، (ناگهان) طوفان شديدى مى‌وزد؛

[١]. كافى، ج ٢، ص ٣١٤، ح ٨.

[٢]. عنكبوت، آيه ٦٥.