و شخصيت خود را در ابزار و وسايل بدانند . رسول خدا ، سوار الاغِ بدون پالان هم مى شد . [١] نكته ظريف تر اين كه افراد متكبّر ، از اين كه كسى را همراه خود سوار كنند ، خوددارى مى كنند و اين ، در حالى است كه رسول خدا ، مردم را پشت سرِ خود ، سوار مركب مى كرد . [٢] ١٢ . همنشينى با زيردستان و خدمتكاران و كارگران،موضوع ديگرى است كه در كم رويى ناشى از تكبّر ، وجود دارد . كسانى كه زيردستانى دارند ، اگر از خوى تكبّر و خودبرتربينى برخوردار باشند ، حاضر نمى شوند با آنان مراوده زيادى داشته باشند و براى مثال ، با آنان هم سخن شوند ، به تفريح بروند ، آنان را سوار وسيله نقليه خود كنند ، با آنها هم غذا شوند و ... . در ديد آنان ، اين گونه كارها موجب پايين آمدن شأن و منزلتشان مى گردد و هيبت و هيمنه آنان را مى شكند . از نظر آنان ، افراد زيردست ، انسان هاى درجه دو به شمار مى روند و به همين جهت ، نزديكى با زيردستان را مايه خوارى و ننگ خود مى دانند و مايل نيستند در چنين وضعيتى ديده شوند . مثلاً يك مدير ، ممكن است حاضر نباشد در كنار راننده خود ، بر سرِ يك ميز بشنشيند و غذا بخورد ؛ زيرا نمى خواهد ديگران او را با يك فرد درجه دو ببينند . او از اين كه چنين فردى در كنارش باشد ، خجالت مى كشد . اين خجالت كشيدن ، به جهت تكبّر و خودبرتربينى است . رسول خدا ، هم غذا نشدن با زيردستان را از سرِ كبر دانسته ، مى فرمايد : هر كه با آنان هم غذا شود ، از كبر ، دور شده است . [٣] آن حضرت با خدمتكاران خود ، بر

[١] ر . ك : وسائل الشيعة (طبع مؤسسة آل البيت) ، ج ٣ ، ص ٣٧٧ ؛ الأمالى ، طوسى ، ص ٥٣١ (ح ١١٦٢) ؛ مكارم الأخلاق ، ص ١١٥ ؛ مناقب ابن شهر آشوب ، ج ١ ، ص ١٢٧ ؛ بحار الأنوار ، ج ٧٧ ، ص ٨٠ .[٢] ر . ك : وسائل الشيعة (طبع مؤسسة آل البيت) ، ج ٣ ، ص ٣٧٧ ؛ الأمالى ، طوسى ، ص ٥٣١ (ح ١١٦٢) ؛ مكارم الأخلاق ، ص ١١٥ ؛ مناقب ابن شهر آشوب ، ج ١ ، ص ١٢٧ ؛ بحار الأنوار ، ج ٧٧ ، ص ٨٠ .[٣] ر . ك : كنزالعمّال ، ج ٣ ، ص ٥٣٧ (ح ٧٧٩٣ و ٧٧٩٧) .