پژوهشي در فرهنگ حيا - پسنديده، عباس - الصفحة ٢٩٦
.امام على عليه السلامنيز فرموده است : كُلُّ مُتَكَبِّرٍ حَقيرٌ . [١]
.هر متكبّرى خوار (خودْكم بين) است .
.همچنين آن حضرت فرموده است : ماتَكَبَّرَ إلاّ وَضيعٌ . [٢]
.تكبّر نمى ورزد ، مگر كسى كه پست است .
.و نيز از ايشان روايت شده : لايَتَكَبَّرُ إلاّ وَضيعٌ خامِلٌ . [٣]
.تكبّر نمى ورزد ، مگر شخص فرومايه بى نام ونشان .
در روايت اخير ، نكته ظريفى آمده است و آن اين كه افرادى كه شناخته شده نيستند ، به سمت تكبّر رو مى آورند تا ضعف و حقارت خود را جبران كنند . در حقيقت ، تكبّر ، شيوه اى دفاعى در برابر ضعف و ناتوانى است . بنا بر اين ، دو گونه ضعف وجود دارد : ضعف عريان و ضعف پنهان . بر همين اساس ، كم رويى ها نيز به دو شكل بروز مى كنند . در شكل اوّل ، به وضوح مى توان ضعف را در رفتار فرد ، مشاهده كرد ؛ امّا در شكل دوم ، كم رويى همراه با تكبّر و خودْ برتربينى است . در اين قِسم ، تكبّر فرد ، كم رويى را القا مى كند و البته ، تكبّر نيز وضعيتى است كه ضعف و ناتوانى ، آن را به فرد ، تحميل كرده است .
١ . ناتوانى عريان
كم رويى ناشى از ضعفِ (ناتوانى) عريان ، موارد متعددى را شامل مى شود كه مى توان آنها را در زندگى روزمره پى جويى كرد . در اين جا به بررسى و معرّفى
[١] غررالحكم ودررالكلم ، ح ٦٨٣٧ .[٢] همان ، ح ٩٤٦٧ .[٣] همان ، ح ١٠٨٠٨ .