پژوهشي در فرهنگ حيا - پسنديده، عباس - الصفحة ٢٠٨
شد ؛ امّا وقتى با قبيح بزرگ ترى ـ كه بازگشت رسول خدا بود ـ مواجه شدند ، آن گاه بر اين شرم ، چيره شدند و پاسخ رسول خدا را دادند .
٦ . شرم در روابط با ديگران
شكى نيست كه روابط همسران با يكديگر ، با روابط هر يك از آنان با ديگران ، متفاوت است . اين تفاوت ، ممكن است در نحوه سخن گفتن ، واژه ها و تعبيرهاى مورد استفاده ، نوع نگاه ، نوع پوشش و نوع رفتار ، بروز كند . نحوه سخن گفتن زن و شوهر با نحوه سخن گفتن مرد با زن نامحرم و زن با مرد نامحرم ، تفاوت مى كند . معمولاً سخن گفتن با نامحرم ، از آهنگى ملايم برخوردار نيست ؛ بلكه شايد به اقتضاى شرايط ، نوعى سختى و خشنى نيز در آن به كار رود . در صحبت با مَحرم ها شايد اين وضعيتْ قدرى تلطيف شود ؛ ولى رقيق ترين و لطيف ترين نوع سخن گفتن ، در ميان همسران است . همچنين واژه ها و تعبيرهايى كه در مكالمه به كار مى رود ، داراى همين طبقه بندى است . نوع نگاه و نوع پوشش و نوع رفتار نيز همين طبقه بندى را دارد . بنا بر اين ، روابط همسران با يكديگر ، با روابط هر يك از آنان با ديگران ، تفاوت مى كند . البته نبايد فراموش كرد كه نحوه ارتباط همسران با يكديگر نيز هميشه يكسان نيست و در مواقع مختلف ، متفاوت خواهد بود . مثلاً روابط آنان در هر يك از بخش هاى نام برده ، در حضور نامحرم و افراد غريبه ، با روابط آنان در حضور محرم ها تفاوت مى كند و روابط آنان در حضور مَحرم ها ، با روابط آنان در جمع خانواده نيز متفاوت است و روابط آنان در خلوت ، با روابط آنان در جمع خانواده نيز تفاوت دارد . اين طبقه بندى ، روابط آنان را از سخت ترين و خشك ترين وضعيت ، تا نرم ترين و لطيف ترين شكل ، متغيّر مى سازد . بنا بر اين ، همسران بايد توجّه كنند كه نوع نگاه ، نوع كلمات ، نوع پوشش و نوع رفتار خود را متناسب با هر يك از موقعيت هاى بيان شده ، تنظيم كنند . به بيان ديگر ، حيا در گفتار و نگاه و رفتار و پوشش ، در هر يك از اين موقعيت ها متفاوت است