پژوهشي در فرهنگ حيا - پسنديده، عباس - الصفحة ١٣٣

.بدان كه همراه تو فرشته مكرّمى است كه مأمور بر توست ؛ آنچه را انجام مى دهى ، ثبت مى كند و بر نهان تو كه آن را از مردم مخفى مى سازى ، مطلّع است . پس شرم كن .

يكى از آسيب هاى خلوت ، عريان شدن است . چنين به نظر مى رسد كه در جاهليت ، اين رفتار ، شيوع داشته است و لذا مى توان آن را «رفتار جاهلى» دانست . رسول خدا براى ريشه كن كردن اين ناهنجارى ، مردم را به حضور فرشتگان و همراهى هميشگى آنها با انسان توجّه مى داد . در روايتى از آن حضرت آمده كه فرمود :

.إنَّ اللّه َ يَنهاكُم عَنِ التَّعَرّي ، فَاستَحيوا مِنَ المَلائِكَةِ الَّذينَ مَعَكُمُ الكِرامِ الكاتِبينَ . [١]

.خداوند ، شما را از عريان شدن بازداشته است . پس شرم كنيد از فرشتگانى كه همراه شما هستند ؛ همانان كه كريم و نويسنده [ ى اعمال]اند .

.و در سخن ديگرى فرموده است : إيّاكُم وَالتَّعَرّي فَإِنَّ مَعَكُم مَن لايُفارِقُكُم إلاّ عِندَ الغائِطِ وحينَ يُفضِي الرَّجُلُ إلى أهلِهِ ، فَاستَحيوهُم وأكرِموهُم . [٢]

.از عريان شدن بپرهيزيد ؛ چرا كه همراه شما كسانى هستند كه از شما جدا نمى شوند ، مگر هنگام قضاى حاجت و خلوت كردن با همسر . پس ، از آنها شرم كرده ، آنان را تكريم كنيد .

همان گونه كه پيش از اين بحث شد ، حيا ، تكريم ناظر نيز هست [٣] و به همين دليل ، رسول خدا از مردم خواسته كه با رفتار زشت خود ، حرمت فرشتگان ناظر را نشكنند و احترام آنان را نگه دارند . مسئله عريان شدن ، فقط يك نمونه است . هر رفتار ناهنجارى را كه در