پژوهشي در فرهنگ حيا - پسنديده، عباس - الصفحة ١١٨
در مى آورد و در چنين وضعيتى جرئت و اهتمام و شتاب شيطان براى فريب دادن انسان به شدّت افزايش مى يابد . كسى كه تنها مى شود ، افكار وسوسه انگيز به او هجوم مى آورند . فرزندى كه در خانه تنها مانده است ، به محض اين كه والدين او از منزل خارج مى شوند ، ممكن است افكار وسوسه انگيز بى شمارى او را احاطه كنند ، به گونه اى كه خود را در ميان آنها گرفتار مى بيند . در چنين مواردى به موازات خروج والدين از منزل ، شيطان ، جاى آنان را گرفته است . فرزند ، از هنگامى كه مطّلع مى شود بايد درون خانه بماند و از زمانى كه مطمئن مى گردد تنها خواهد شد ، اين امكان وجود دارد كه هجوم افكار وسوسه انگيز بر وى شروع شود . ممكن است براى تنهايى خود ، فكرهايى داشته باشد و برنامه هايى بريزد . بخشى از وجود او كه منتظر چنين فرصتى است ، به شدّت مسرور مى شود . البته ممكن است در عين حال ، اضطراب هم داشته باشد و احتمالاً هر چه به زمان خروج والدين نزديك تر مى شود ، عصبى تر مى گردد و اگر در برنامه آنان تأخيرى روى دهد ، عصبانى مى شود و لحظه به لحظه بر شدّت عصبانيت وى افزوده مى شود . اينها در آغاز راه است . اوج قضيه ، هنگام تنها شدن است ... غرضْ اين كه از هنگام اطّلاع يافتن فرد از تنها شدن و فراهم شدن امكان خلوت ، شيطان ، حركت خود را آغاز مى كند و اين حركت شوم ، هنگام تنهايى به اوج خود مى رسد . به نظر مى رسد منحنى وسوسه ها با مطّلع شدن از خروج والدين ، تغيير چشمگيرى پيدا خواهد كرد و هنگام خارج شدن آنان ، به شدّت ، سير صعودى پيدا مى كند . [١] مى توان در رفتار و خصوصيات فرد ، مشاهده كرد . فردى كه در خلوت خود ، متأثّر از شيطان است ، هم نسبت به گناه شتاب دارد ، هم جرئت پيدا مى كند ، هم به آن اهتمام بيشترى دارد ، و هم بيش از هر وقت ديگرى خود را
[١] الخصال ، ص ١٣٢ (ح ١٤٠) ؛ مستدرك الوسائل ، ج ١٤ ، ص ٢٦٥ ؛ بحار الأنوار ، ج ١١ ، ص ٣١٨ .[٢] ر . ك : بحار الأنوار ، ج ٧٢ ، ص ١٩٧ ؛ مستدرك الوسائل ، ج ١٤ ، ص ٢٦٥ .[٣] ر . ك : الكافى ، ج ٨ ، ص ٣٠٣ .[٤] اين مسئله ، خود مى تواند موضوع يك تحقيق ميدانى قرار گيرد .ويژگى هاى چهارگانه اى را كه براى شيطان برشمرديم ،