كسانى مى داند كه بيشترين توكّل را بر خداوند دارند. [١] اين، راه مطمئنى براى افزايش توان مقاومت است. وقتى پيامبر خدا صلى الله عليه و آله با وجود آن همه مشكلات، تنها ماند، خداوند متعال ، همين اصل را به او آموزش داد و فرمود:

.فَإِن تَوَلَّوا فَقُل حَسبِيَ اللّه ُ لا إلهَ الاّ هُوَ عَلَيهِ تَوَكَّلتُ وهُوَ رَبُّ العَرشِ العَظيمِ . [٢]

.پس اگر آنان روى برگرداندند، تو بگو: مرا بس است آن خدايى كه هيچ خدايى جز او نيست، بر او توكّل مى كنم و او صاحب اختيار عرش عظيم است.

توكّل بر چنين منبع قدرتى، ناراحتى ها و نگرانى ها را از بين مى برد؛ چرا كه ريشه آنها را از ميان برده است. عامل برخى فشارهاى روانى، احساس ضعف و ناتوانى در برابر مشكلات است و توكّل بر خدا ، ريشه اين احساس ناتوانى را از بين مى بَرد. نمرود ، حضرت ابراهيم را در منجنيق گذاشت و به سوى آتشْ پرتاب كرد . ميان زمين و آسمان ، جبرئيل آمد و گفت : «آيا خواسته اى دارى؟» . حضرت گفت : «از تو نه! خدا مرا بس است و او بهترين وكيل است» . ميكائيل آمد و گفت : «خزانه هاى آب و باران ، به دست من است ؛ اگر مى خواهى ، آتش را خاموش كنم» . فرمود : «نه» . جبرئيل گفت : «پس از خدا بخواه» . حضرت ابراهيم فرمود : «همين كه او مى داند من در چه حالى هستم ، كافى است!» . [٣] اگر انسان ، چنين تصوّرى از خدا داشته باشد و بر چنين خدايى توكّل كند ، در سخت ترين مشكلات ، آرام خواهد بود . اين ، يك مهارت شناختى است ؛ شناختى مبتنى بر واقعيّت ها. توجّه به اين واقعيّت كه خداوند ، همواره با انسان است و در صورت نياز ، پاسخگو و اجابت كننده است ، نه تنها مانع فشار مضاعف مى شود ، بلكه سبب مى گردد كه انسان ، توان مقابله بيشترى بيابد . به همين جهت ، امام على عليه السلام مى فرمايد:

[١] امام على عليه السلام : «أقوى الناس ايمانا أكثرهم توكلاً على اللّه سبحانه ؛ قوى ترين مردم از نظر ايمان، بيشترين توكّل كننده بر خداى سبحان است» (غررالحكم، ح٣٨٥٠ ؛ عيون الحكم والمواعظ، ص١٢٢).[٢] سوره توبه، آيه ١٢٩.[٣] بحار الأنوار ، ج٧١ ، ص١٥٥ ، ح٧٠ .