رضايت از زندگي - پسنديده، عباس - الصفحة ١٦٣
مصرف نمايد . برخى از اصحاب امام صادق عليه السلام نقل مى كنند كه گاهى حضرت ، غذاى خوبى به ما مى دادند و گاهى غذاى ساده . به ايشان عرض كرديم : اى كاش شما آينده نگرى مى كرديد تا وضعتان متعادل گردد ! حضرت در پاسخ فرمود :
.إنَّما نَتَدَبَّرُ بِأَمرِ اللّه ِ عَزَّ وجَلَّ ، فَإِذا وَسَّعَ عَلَينا وَسَّعنا وإذا قَتَّرَ عَلَينا قَتَّرنا . [١]
.همانا ما به موازات خواست خداوند تدبير مى كنيم ؛ پس هر گاه كه بگشايد ، ما هم مى گشاييم و هر گاه كه بر ما تنگ گيرد ، ما هم تنگ مى گيريم .
وظيفه ما مديريت كردن منابعى است كه خداوند در اختيار ما مى گذارد و اين جاست كه انسان ، هنر خويش را به نمايش مى گذارد و در سايه آن ، زندگى خود را سامان مى دهد. شايد بتوان يكى از بارزترين مؤلّفه هاى تدبيرگرى را «ميانه روى» در زندگى دانست . در ادبيات دين ، مفاهيمى مثل: اسراف و تبذير ، در مقابل تدبيرگرى زندگى قرار گرفته اند [٢] و مفاهيمى مثل: تقدير و اقتصاد ، در كنار آن . «زياده روى در مصرف» و «مصرف بى جا» نشانه بى تدبيرى است و «اندازه گيرى» و «ميانه روى» در مصرف ، نشانه حسن تدبير است . از اين رو ، همان گونه كه تدبيرگرى ، نيمى از زندگى دانسته شده است ، ميانه روى نيز نيمى از زندگى دانسته شده است . پيامبر خدا صلى الله عليه و آلهمى فرمايد:
.الاِقتِصادُ نِصفُ العَيشِ . [٣]
.ميانه روى ، نيمى از زندگى است .
.و در كلام ديگرى با توضيح بيشترى مى فرمايد: الاِقتِصادُ فِي النَّفَقَةِ نِصفُ العَيشِ . [٤]
.ميانه روى در خرج كردن ، نيمى از زندگى است.
[١] الكافى ، ج٦ ، ص٢٨٠ ؛ المحاسن ، ج٢ ، ص٤٠٠ .[٢] ر . ك : غرر الحكم ، ح٨٠٧٩ ؛ تحف العقول، ص٧٩.[٣] تاريخ بغداد ، ج١٢ ، ص٢ ؛ ر. ك: كنز العمّال، ج٣، ص٤٩، ح٥٤٣٣ .[٤] مسند الشهاب ، ج١ ، ص٥٥، ح٣٣ .