مى‌كردند. آنها در رسيدن به هدف در هنگام مناسب و پيش از كسب آمادگى دشمن، و نيز خنثى‌سازى نيات خصمانه‌اش موفق بودند.
سپاه اسلام تا دومةالجندل، تبوك، در حدود فلسطين، و طايف پيش رفتند، در حالى كه همه اين مناطق از پايگاه اصلى آنان يعنى مدينه دور بود. همه اين راهها شبانه و در شرايط بسيار سخت جَوّى و تداركاتى پيموده شد، چنانكه هنگام بازگشت از غزوه بنى‌مصطلق سى ساعت راه را يكسره طى كردند.
ديديم كه چگونه رسول خدا (ص) در طرح و اجراى نقشه‌هاى جنگى از خود انعطاف نشان داده هنگام نياز و با توجه به شرايط آنها را تعديل مى‌فرمود.
همه اين موارد نشان دهنده به كارگيرى اصل انعطاف‌پذيرى و به كارگيرى نيروها با سرعت ارتشهاى امروزى از سوى پيامبر (ص) است. زيرا راه‌پيماييهاى شبانه، طى مسافتهاى دراز و سى ساعت حركت بدون وقفه و بدون استراحت نشان دهنده آموزش پيشرفته و كارآيى ممتاز مى باشد.
هماهنگى «١» «٢»:
چگونگى هماهنگى تيراندازان را با شمشيرزنان و نيزه‌داران، در جنگ بزرگ بدر ديديم. تيراندازان با تيرباران و وارد ساختن خسارتهاى سنگين، راه تهاجم شمشير زنان و نيزه‌داران را براى از ميان بردن نهايى مقاومت قريش هموار ساختند. در جنگهاى ديگر نيز همكارى ميان نيروهاى سوار و پياده چشمگير بود.
رسول خدا (ص) با سپردن مأموريت مناسب به هر يك از يگانهاى رزم، اصل همكارى را در همه غزوه‌ها حفظ مى‌كرد. همينطور با ايجاد همكارى ميان صفهاى گوناگون- در زمان و مكان مناسب- راه پيروزى مطلوب سپاه خويش را هموار مى‌فرمود.
همچنين آن حضرت ميان قبايل گوناگون اسلامى، چنان همكارى‌اى پديد آورد كه در شبه‌جزيره عربستان مانند نداشت:
«وَاذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنْتُم أَعْداءً فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ‌