شيوه فرماندهى پيامبر(ص) - خطاب الموصلي، محمود بن شيت - الصفحة ١٦٧
ب- با وجود اينكه مسلمانان به سبب شهادت حمزه متحمل خسارت سنگينى گرديدند، نيروهايشان تسلط كامل جبهه را در دست داشتند و پرچمهاى مشركان يكى پس از ديگرى واژگون مىشد. پس از آنكه طلحة بن ابى طلحه به دست على بن ابى طالب (ع) كشته شد، عثمان بن ابى طلحه پرچم را به دست گرفت، و هنگامى كه وى نيز كشته شد ابوسعيد بن ابوطلحه آن را برداشت. او نيز به دست حضرت على (ع) يا سعد وقاص كشته شد.
بنى عبدالدار، يكى پس از ديگرى پرچمدارى سپاه شرك را برعهده گرفتند، تا آنكه نه نفرشان كشته شدند. آنگاه بردهاى از ايشان پرچم را برداشت و مبارز خواست كه وى نيز از پاى درآمد و چون همه مشركان از گرد پرچم پراكنده شده بودند، زنى آن را به دوش گرفت.
ج- پس از ايجاد شكاف در صفوف سپاه شرك، مسلمانان يكباره هجوم آورده آنان را شكست دادند. تا آنجا كه زنهاى حاضر در سپاه شرك به محاصره مسلمانان درآمدند و بتى كه براى تبرك با خود آورده بودند، از روى شتر پايين انداختند.
مسلمانان به تعقيب دشمن پرداختند و آنها را از اردوگاهشان دور ساختند، آنگاه بازگشتند و به جمعآورى غنايم سرگرم شدند.
سپس نگهبانان و تيراندازانى كه به فرمان پيامبر (ص) نبايد آنجا را ترك مىكردند، با خود گفتند، توقف ما در اينجا بىثمر است و به خواست خدا دشمن شكست خورده و برادران ما سرگرم جمعآورى غنايم هستند.
آنگاه بر سر حفظ موضع يا ترك آن بين آنها اختلاف پديد آمد. فرماندهشان يعنى عبدالله بن جبير بر حفظ موضع پاى مىفشرد ولى بيشتر آنها در برابر دستور فرمانده مقاومت به خرج داده موضع خود را ترك كردند و جز حدود ده نفر در آنجا باقى نماند و تيراندازان نافرمان از مقر خود پايين آمده در گردآورى غنايم شركت جستند.
پاتك دشمن (صحنه دوم):
الف- خالد بن وليد «١» كه فرماندهى جناح راست مشركان را عهدهدار بود، متوجه شد كه تيراندازان سپاه اسلام پست خود را ترك گفتهاند. او نيز فرصت را غنيمت شمرده