پندهاى رسول اعظم به اباذر غفارى - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٢٢٩
زمين.
عبارت «يهْوى فى جَهَنَّمَ ما بَيْنَ السَّماءِ وَالْارْضِ» كنايه از اين است كه شخصى كه حرفهاى مسخره مىزند از آسمان به زمين مىافتد. او با انجام اين كار و گفتن حرفهاى بىاساس و دروغ به جهت خنداندن مردم خودش را از مقام بالا به پائين مىآورد.
يا اباذَرْ! وَيْلٌ لِلَّذى يحَدِّثُ فَيَكْذِبُ لِيَضْحَكَ بِهِ الْقَوْمَ وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَهُ اى اباذر! واى بر حال كسى كه سخن مىگويد و دروغ مىبافد براى آنكه مردم را به خنده آورد، واى بر او، واى بر او، واى بر او.
در مجلسى شخصى را ديدم كه مطالبى مىگفت و ديگران مىخنديدند. براى من سخت بود كه مطالب او را بپذيرم، زيرا مىدانستم واقعيت ندارد. در آن جلسه به او چيزى نگفتم، زيرا سبب آبروريزى او مىشد و به خاطر روايتى كه از امام حسن عسگرى (ع) نقل شده كه آن حضرت فرمودند: «مَنْ وَعَّظَ أَخاهُ سِرّاً فَقَدْ زانَهُ وَ مَنْ وَعَّظَهُ عَلانِيَةً فَقَدْ شانَهُ» [١] هر كس برادر دينىاش را در پنهان نصيحت كند، او را زينت و آرايش داده و اگر او را در آشكار و أنظار ديگران موعظه كند، او را خراب نموده است. يعنى موعظه در او اثر نمىكند تصميم گرفتم او را خصوصى ببينم و به او تذكر دهم، او را خصوصى ديدم و به او گفتم: اين چه صحبتهايى بود كه كردى؟ آيا فكر نمىكنى كه فرداى قيامت بايد جواب دهى؟ گفت: درست
[١]- منتهى الآمال، ج ٢، ص ٤٦٤.