لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ٤٥٥ - در قبر مگر از كسى كه ايمان خالص داشته باشد و آنها شيعيان صالحند

كه كس ما بميرد ايشان بپرسش ما نيايند پس حضرت فرمودند كه از حقوق مى‌پرسى يعنى اگر عبث روند منع مى‌توان كرد اما جمعى كه مى‌آيند در عزا و عروسى پيش شما ايشان را حق هست پدرم رخصت مى‌دادند مادرم را حميده و ام فروه مادرش را كه دختر قاسم بن محمد ابن ابى بكر بود.

و محتمل است كه حضرت صادق صلوات اللَّه عليه را زنى يا دخترى هم نام مادرش باشد هر دو را مى‌فرستادند تا حقوق اهل مدينه را به جا آورند پس ظاهر شد كه بواسطه قضاى حقوق رخصت مى‌توان دادن بلكه سنت باشد بلكه واجب باشد چنانكه خداوند عالميان فرموده است‌ وَ إِذا حُيِّيتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوا بِأَحْسَنَ مِنْها أَوْ رُدُّوها[١] يعنى هر گاه تحيت كنند شما را پس شما به ازاى آن تحيت كنيد ايشان را بهتر از آن چه ايشان كرده‌اند يا همان مقدار اقلا و خلافى نيست كه سلام داخل است در تحيت و در تحيات ديگر مثل تواضعات و ديدنهاى متعارف و جواب عطسه و امثال اينها بعضى گفته‌اند كه همه تحيت است و ردّ آن واجبست و اين حديث معتبر نيز دلالت دارد چون حقوق جمع محلى بلام است و مفيد عموم است به اتفاق اصوليين با ديگر احاديث كه از اين باب وارد شده است قطع نظر از احاديث عامه زيارت مؤمن.

و حق اينست كه از اين عبارات جزم بوجوب نمى‌توان كرد و اين از متشابهاتست كه مى‌بايد بقصد قربت به جا آورند و ترك نكنند و اللَّه تعالى يعلم و اخبار خواهد آمد در اين باب إن شاء اللَّه تعالى.

[در قبر مگر از كسى كه ايمان خالص داشته باشد و آنها شيعيان صالحند]

(و قال الصّادق صلوات اللَّه عليه لا يسال فى القبر الّا من محّض الايمان‌[٢] محضا او محّض الكفر محضا و الباقون ملهوّ عنهم إلى‌

[١] آيه ٨٨- سورة النساء.

[٢] الاسلام. خ.