لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ٣٣٠ - اقوال در نماز ميت بعد از تكبيرات

چنين صلواتى بر آن حضرت فرستادن چون آن حضرت را و آل آن حضرت را در اعلى مراتب خوبيهاى ذاتى و صفاتى آفريده‌اى صلوات اللَّه عليهم اجمعين.

و ظاهرا در اين عبارت سهوى از نساخ واقع شده است و مناسب آنست كه جمله و بارك على محمد و آل محمد مقدم باشد بر جمله و ارحم محمدا و آل محمد به قرينه كافضل ما صليت و باركت و ترحمت و در همه جا نيز مقدم است همه در دعاها، و هم در احاديث، و هم در فقه رضوى كه ظاهرا اصل اين خبر است، و زياد و كم كرده است به اعتبار اخبارى ديگر و ممكن است كه خبرى ديگر باشد و اللَّه تعالى يعلم.

(و يكبّر الثّالثة و يقول اللَّهمّ اغفر للمؤمنين و المؤمنات و المسلمين و المسلمات الاحياء منهم و الاموات)

و تكبير سيم مى‌گويد و مى‌گويد اين دعا را كه ترجمه‌اش اينست كه خداوندا بيامرز گناهان مردان مؤمن و زنان مؤمنه را و مردان مسلمان و زنان مسلمان را زندگان ايشان را و مردگان ايشان را. و مراد از مؤمن در اينجا شيعيان اثنى عشرى صالحند كه گناهان كبيره نكنند و اصرار بر گناهان صغيره نداشته باشند و مراد از مسلمان شيعه اثنى عشرى غير عادل است چنانكه خواهد آمد كه دعاى سنيان لعنت است بر ايشان و ايشان كافرند و منافق.

و محتمل است كه مراد عكس باشد چنانكه اكثر متكلمين بر آنند كه مؤمن كسى است كه اعتقاداتش صحيح باشد و اثنى عشرى باشد اگر چه فاسق باشد و مسلمان آنست كه منقاد شريعت مقدسه باشد به آن كه عادل باشد و ممكن است كه هر دو به يك معنى باشد چنانكه حق سبحانه و تعالى فرموده است كه‌ إِنَّ الدِّينَ عِنْدَ اللَّهِ الْإِسْلامُ‌ يعنى دين حق نزد حق سبحانه و تعالى اسلام است و به اجماع علما اين معنى ايمان است و بنا بر اين محتمل است كه دعا از جهت‌