مردم سالارى دينى ماهيت، ابعاد و مسائل مردم سالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٢٢١
مهمترين مطالبات نسلهاى ايرانى مانند حق تعيين سرنوشت براى فرزندان ايران زمين، حاكميت ارزشهاى دينى و معنويت، آزادى و رهايى از استبداد، استقلال و عدم مداخله بيگانه در امور كشور، عدالت و نفى ظلم و تبعيض و .... را نمايندگى كرد كه به عنوان اهداف نظام جمهورى اسلامى در قانون اساسى متجلّى است.
نظريه ولايت فقيه و گفتمان مردمسالارى دينى
هر انقلابى بر يك نظريه محورى استوار است و در مدار آن قرار دارد. منظومه نظرى انقلاب اسلامى، تئورى ولايت فقيه است كه در چارچوب اسلاميت انقلاب به عنوان فصل مميز آن بر محور اصل «امامت و رهبرى مستمر و نقش اساسى آن در تداوم انقلاب اسلام» (اصل دوم ق. ا. ج. ا. ا) قابل تعريف است.
اين نظريه محورى به عنوان انديشه انقلاب، الگوى مبارزاتى تا پيروزى و طرح حكومتى نظام برآمده از انقلاب مطرح بود، كه ضامن اسلاميت حكومت و نهادى آن و حافظ جمهوريّت و آراى مردم از تعرضهاى گوناگون است. اين نظريه سنگ بناى الگوى نوينى از مردمسالارى بر پايه انديشه دينى را شكل بخشيد كه در جمهورى اسلامى و گفتمان مردمسالارى دينى متجلى شد. به تعبير قانون اساسى جمهورى اسلامى ايران «طرح حكومت اسلامى بر پايه ولايت فقيه، كه در اوج خفقان و اختناق رژيم استبدادى از سوى امام خمينى (ره) ارائه شد، انگيزه مشخص و منسجم نوينى را در مردم مسلمان ايجاد كرد و راه اصيل مبارزه مكتبى اسلام را گشود كه تلاش مبارزان مسلمان و متعهد را در داخل و خارج كشور فشردهتر ساخت.»
مراحل پردازش اين نظريه در دوران نهضت اسلامى تا پيروز انقلاب اسلامى و تا استقرار نظام جمهورى اسلامى ايران مبيّن نقش محورى اين تئورى در شكل دهى طرحى پاسخگو به مطالبات تاريخى ملت ايران است.
در دهه چهل كه آغاز نهضت اسلامى به رهبرى امام خمينى (ره) است، ايشان در كنار تأكيد بر دخالت روحانيت در امور سياسى و اجتماعى و تأكيد بر اجراى قوانين اسلامى، به تبيين موضوع حكومت اسلامى و اقدام عملى براى برقرارى آن پرداختند. با اينكه مقابله عملى حضرت امام (ره) با رژيم شاه از آغاز دهه چهل