امام(عليه السلام) از قبول دعوت مأمون خوددارى ورزيد، ولى از سوى مأمون اصرار و تأكيدهاى فراوانى صورت گرفت و مراسلات و نامه هاى متعددى رد و بدل شد تا سرانجام امام(عليه السلام) همراه با جمعى از آل ابى طالب به طرف مرو حركت
فرمود.[٢]

مأمون به «جلودى» و يا به نقل ديگر «رجاء بن ابى ضحاك» كه مأمور آوردن امام و همراهى كاروان حضرت شده بود، دستور داده بود كه به هيچوجه از اداى احترام به كاروانيان و به خصوص امام(عليه السلام) خوددارى نكند، اما امام(عليه السلام) براى آگاهى مردم آشكارا از اين سفر اظهار ناخشنودى مى نمود.

روزى كه مى خواست از مدينه حركت كند، خاندان خود را گرد آورد
و از آنان خواست براى او گـريـه كنند و فـرمـود: مـن ديگر به ميان خانواده ام

[١] در مدارك اصيل تاريخى هنگام دعوت امام به مرو، نامى از خلافت يا وليعهدى آن حضرت به ميان نيامده است و ظاهـراً ايـن فكرى بوده كه بعداً براى مأمون پيش آمده و يا اگر هم قبلاً اين فكـر را داشته، ابراز نمى كرده است. در اين ميان، تنها بيهقى جريان را به نحو ديگرى ضبط كرده، و حتى مى نويسد: طاهر در عراق با امام به ولايتعهدى بيعت كرد; ولى اين نقل چندان صحيح به نظر نمى رسد، زيرا اولاً طاهر در بغداد بوده و مسير حضرت را همه از طريق بصره نوشته اند و ثانياً، نقل بيهقى، از ابتدا بحث از وليعهـدى دارد و سخنى از اصل انتقال خلافت در آن نيست، در حالى كه اغلب مورخان مى نويسند: مأمون به حضرت ابتداءاً پيشنهاد انتقال خلافت مى كرد. با اين حال در بعضى از رساله هايى كه به فارسى يا عربى در شرح حال آن حضرت نگاشته شده، مسئله به كلى خلط شده و دعوت از آن حضرت را رسماً به عنوان دعوت براى قبول خلافت تلقى كرده اند ( محقق، سيدعلى، زندگانى پيشواى هشتم; امام على بن موسى الرضا(عليه السلام)، ص ٧٢).
[٢] على بن عيسى اربلى، كشف الغمّة، ج٣، ص ٦٥; شيخ مفيد، الإرشاد، ص ٣٠٩; فتّال نيشابورى، روضة الواعظين، ص٢٤٧.