علـى بـن الحسيـن(عليه السلام)شـب آخـر مـاه رمضـان بيست نفـر بـرده (يا اندكى بيش تر يا كمتـر) را آزاد مى كـرد و مى گفـت: خـداوند در هـر شب رمضـان هنگام افطار هفتـاد هـزار نفـر از اهل دوزخ را از عـذاب آتـش آزاد مى كنـد، و در شب آخـر بـه تعـداد كل شب هاى رمضـان آزاد مى كند، دوست دارم خداوند ببينـد كه من در دنيا بـردگان خـود را در دنيا آزاد مى كنـم تا بلكه مرا در روز رستاخيـز از آتش دوزخ آزاد سـازد.

امام هيچ خدمت گزارى را بيش از يك سال نگه نمى داشت. وقتى كه برده اى را در اول يا وسط سال به خانه مى آورد، شب عيد فطر او را آزاد مى ساخت و در سال بعد به جاى او شخص ديگرى را مى آورد و باز او را درماه رمضان آزاد مى ساخت و اين روال تا آخر عمر او همچنان ادامه داشت.

امام بردگان سياه پوست را با وجود آن كه به آنان نياز نداشت ـ مى خريد و آنان را درمراسم حج به عرفات مى برد و آن گاه كه به سوى مشعر كوچ مى كرد، آنان را آزاد مى كرد و جوايز مالى به آنان مى داد.[١]

به گفته يكى از نويسندگان: همين كه بردگان از اين موضوع خبر مى يافتند، خـود را از قيد بنـدگى اعيـان و اشـراف رهـا ساخته بـه خـدمت زين العابدين در مى آمدند.

زمان مى گذشت و ايام سپرى مى شد و زين العابدين همچنان به آزاد كردن بندگان مشغول بود. او هر سال و هر ماه و هرروز به مناسبت هاى مختلف اين امر را تكرار مى كرد تا آن جا كه در شهر مدينه گروه عظيمى از بندگان و كنيزان آزاد

[١] اقبال الأعمال، ص ٢٦١.