ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٦٢ - بعد دوم - عبارتست از وسيله بودن مال و فرزندان

( وَلا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلى ما مَتَّعْنا بِه ) [١] ( و چشمانت را به تماشاى زنهائى از آنان مگشاى كه مانند شكوفهء حيات دنيوى هستند كه براى آنان وسيلهء بهره بردارى قرار داديم تا با همان وسيله آزمايششان كنيم . رزق پروردگارت بهتر و پايدارتر است ) .
خلاصه - مال و فرزندان و هر گونه نمودهاى مادى اين دنياى پهناور با اين بعد كه مطرح كرديم محصولاتى از كشتگاه اين دنيا هستند كه بنوبت خود مى توانند بعنوان بذرهايى در اين زراعتگاه بزرگ پاشيده شوند ، يا مانند هوا و آب و مواد تغذيه اى در آيند و كاشته شده‌هاى ديگر را برويانند .
بعد دوم - عبارتست از وسيله بودن مال و فرزندان و ساير امتيازات و قدرتها براى امكان پذير ساختن « حيات معقول » در كرهء خاكى . با اين بعد است كه اشتغال و فعاليتها در راه توليد و تنظيم مواد معيشت و ساير وسايل زندگى و همچنين علاقه به فرزندان و تعليم و تربيت آنان ، جنبهء عبادت به خود مى گيرد .
اما عمل صالح بيش از يك بعد ندارد و آن عبارتست از به ثمر رساننده شخصيت آدمى در اين زندگانى . آيات قرآنى در بيش از پانزده مورد ، عمده عامل رستگارى انسان را ايمان و عمل صالح معرفى نموده است .
عمل صالح در خطبه‌هاى آينده مورد بحث مشروح قرار خواهد گرفت . امير المؤمنين عليه السلام در جملات مورد تفسير مى فرمايد : گاهى خداوند متعال اقوامى را از هر دو امتياز مادى و عمل صالح برخوردار مى سازد .
اين جمله بخوبى اثبات ميكند كه بدست آوردن و تنظيم مواد و پديده‌هاى مادى براى « حيات معقول » در يك جامعه كمترين منافاتى با انسان شدن افراد آن جامعه ندارد .
١٨ ، ١٩ - فاحذرو اللَّه ما حذّركم من نفسه و اخشوه خشية ليست بتعذير ( از سلطه و حكمت خداوندى آن چنان بر حذر باشيد كه خود او دستور داده )

[١] طه آيه ١٣٢ .