ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٤ - غم و اندوهى مقدس در دل ، با شادى و خنده اى در ظاهر
مى تواند از خيرات انجام دهد تقصير يا قصور ورزيده است ، در درون خويش در مى يابد . اين تقصير يا قصور يقينى يا احتمالى هر اندازه هم كه ناچيز باشد ، بخاطر حساسيت شديدى كه در سير تكاملى وجود دارد ، داراى اهميت مى باشد . و بهمين خاطر است كه مهتابى ظريف از يك غم مقدس مستمر در فضاى درون سالكان ، وجود دارد كه موجب مى شود ، دايما در حال استغفار و توبه باشند . آيا تكرار آيهء مباركهء ( اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ ) [١] پروردگارا ، ( ما را به راه راست هدايت فرما ) در شبانه روز و در عاليترين حالات ارتباط با خدا كه نماز است ، خود آشكارترين دليل براى حساسيت مزبور نيست . با اين حال پارسايان بدانجهت كه رضا به قضاى الهى و حالت ابتهاج ناشى از شكوفايى در عالم هستى دارند و بدانجهت كه چهرهء آنان چه بخواهند و چه نخواهند تماشاگه انسانهاست ، بطور دايم در تبسم و انبساط است - < شعر > من همان جامم كه گفت آن غمگسار با دل خونين لب خندان بيار < / شعر > از مختصات اين غم مقدس آن است ، كه دارندهء آن از نشاطى بسيار جدى براى كار و تكاپو در مسير تكليف بايستگىها و شايستگيها بر خوردار هست . بر خلاف آنانكه در غم و اندوه طبيعى معمولى فرو مى روند و همواره دچار اختلالات فعاليتهاى مغزى و روانى و حتى جسمانى مى باشند . و ديگر از مختصات احساس فوق اينست كه هر اندازه هم شادمانى به آن پارسايان رو بياورد ، نه تنها از آن احساس نمى كاهد ، بلكه با نظر به لزوم افزايش محاسبات دقيق در علل و نتايج آن شادمانى ، بر اندوه آنان افزوده مى شود .
[١] الفاتحه آيهء ٦