سیگار نکشد و نمی‌کشد یعنی اراده بر عادت غلبه می‌کند . اما اگر اراده‌ نداشته باشد ، عادت غلبه می‌کند .
اخلاق معنایش این است که انسان اراده خودش را بر عادات ، بر طبایع‌ غلبه بدهد . یعنی اراده را تقویت بکند به طوری که اراده بر آنها حاکم‌ باشد . حتی اراده باید بر عادات خوب هم غالب باشد . چون کار خوب ، اگر کسی به آن عادت پیدا کرد ، خوب نیست . مثلا ما باید نماز بخوانیم‌ اما نباید نماز خواندن ما شکل عادت داشته باشد . از کجا بفهمیم که نماز خواندن ما عادت است یا نه ؟ باید ببینیم آیا همه دستورات خدا را مثل‌ نماز خواندن انجام می‌دهیم ؟ اگر اینطور است ، معلوم می‌شود که کار ما به‌ خاطر امر خدا است . اما اگر ربا را می‌خوریم ، نماز را هم با نافله‌هایش‌ می‌خوانیم ، اگر خیانت به امانت مردم می‌کنیم ولی زیارت عاشورایمان هم‌ ترک نمی‌شود ، می‌فهمیم که اینها عبادت نیست ، روی عادت است . از امام‌ روایت شده است : « لا تنظروا الی طول رکوع الرجل و سجوده » [١] هیچوقت به طول دادن رکوع و سجود شخص نگاه نکنید . یعنی رکوعهای طولانی و سجودهای طولانی شما را گول نزند . ممکن است این از روی عادت باشد و اگر ترک بکند وحشت بکند . اگر می‌خواهید بفهمید این شخص چگونه آدمی است ، در راستیها و امانتها امتحانش بکنید . چون امین بودن عادت بردار نیست‌ ، راست گفتن عادت بردار نیست مانند نماز خواندن .

[١] اصول کافی ، ج ٢ ، ص . ١٠٥