پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٢ - شرح و تفسير دو راه خطا

كوتاهى‌هايش سراى جاويد خود را ويران نموده است. البته جمع ميان اين سه تفسير نيز مانعى ندارد.

سپس امام عليه السلام در ادامه اين سخن جمله پرمعنايى مى‌گويد كه در واقع شرحى است از كوتاهى در عمل. مى‌فرمايد: «خدا به كسى كه در مال و جانش نصيبى براى او نيست، اعتنايى ندارد»؛

(وَلَا حَاجَةَ لِلَّهِ فِيمَنْ لَيْسَ لِلَّهِ فِي مَالِهِ وَنَفْسِهِ نَصِيبٌ)

. اشاره به اين‌كه كسانى مورد عنايت پروردگار در دنيا و آخرتند كه از بذل جان و مال در راه خدا دريغ ندارند، و به بيان ديگر، ايمان و يقين و وفادارى خود را به اسلام در عمل ثابت مى‌كنند.

درست است كه جان و مال همه از سوى خداست و اگر انسان در بذل آنها اقدام كند در واقع به خودش خدمت كرده است، زيرا خدا از همگان بى‌نياز است؛ ولى خداوند روى الطاف بيكرانش آن را به عنوان حاجتى از سوى خود گرفته است.

اين سخن درباره مؤمنانى كه داراى مقامات بالا هستند نيست، آنها فقط نصيبى از جان و مالشان را در راه خدا صرف نمى‌كنند، بلكه هرچه دارند در راه خدا مى‌دهند.

جمله‌

«لَا حَاجَةَ لِلَّهِ»

به معناى بى‌اعتنايى و اعراض خداوند از چنين افرادى است كه چيزى از جان و مال را در راه او نمى‌بخشند، زيرا كسى كه به چيزى يا شخصى نياز ندارد طبعاً اعتنايى هم به او نمى‌كند، بنابراين جمله «لا حاجة ...» با توجه به اين‌كه خدا به هيچ كس نياز ندارد كنايه از بى‌اعتنايى است و منظور از بى‌اعتنايى اين است كه خدا آنها را از مواهب خاص و عنايات ويژه‌اش محروم مى‌سازد.

اين تعبير مانند بيان كنايه‌آميز ديگرى است كه در آيه ٦٧ سوره «توبه» درباره‌