تبليغ در قرآن - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٦٣
و در مرحله بالاتر، چنان در برابر پيام خدا رام و خاضع مىشوند كه جسم و جان خويش را در اختيارش مىنهند و از درون و برون، با انديشه و عمل با او همنوا مىشوند؛ «اللَّهُ نَزَّلَ احْسَنَ الْحَديثِ كِتاباً مُتَشابِهاً مَثانِىَ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ثُمَّ تَلينُ جُلُودُهُمْ وَ قُلُوبُهُمْ الى ذِكْرِ اللَّهِ ذلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدى بِهِ مَنْ يَشاءُ ...» «١» خداوند، بهترين سخن را نازل كرده، كتابى كه آياتش (در لطف و زيبايى و عمق و محتوا) همانند يكديگر است؛ آياتى مكرّر دارد (با تكرارى شوقانگيز) كه از شنيدن آن، لرزه بر اندام كسانى كه از پروردگارشان مىترسند مىافتد، سپس برون و درونشان نرم و متوجه ذكر خدا مىشود؛ اين هدايت الهى است كه هر كس را بخواهد با آن راهنمايى مىكند.
٣- پاسخ به نيازها و احساسات براى اينكه محتواى يك پيام غنى و نيرومند باشد، بايد با احساسات بشر انطباق داشته باشد؛ انسان كانونى دارد غير از كانون عقلى و فكرى، به نام كانون احساسات، كه آن را نمىتوان ناديده گرفت. توافق و هماهنگى با احساسات و تا حدّى اشباع احساسات عالى و رقيق بشر، و نيز هماهنگى با نيازهاى زندگى و نيازهاى عملى و عينى بشر، از ديگر شرايط غنى بودن محتواى يك پيام است. اگر پيامى با نيازهاى طبيعى بشر ضدّيت داشته باشد نمىتواند موفق باشد. «٢» پيام خدا به احساسات و نيازهاى عاطفى بشر به نيكوترين وجه پاسخ داده و به تقويت يا تصحيح يا تعديل آنها پرداخته است. بهطور مثال؛ پيوند ميان پدر و مادر و فرزند، بسيارى قوى و ناگسستنى است و از سوى اسلام در حدّ عالى به رسميت شناخته شده و حتى در شش آيه قرآن، احسان به پدر و مادر به طور جدّى مورد سفارش خدا قرار گرفته و در برخى از آنها پس از توحيد و پرستش الهى بلافاصله به احسان به پدر و مادر پرداخته است مانند: