یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٥٧ - یادداشت جهان بینی اسلامی
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ٣٥٧
و اینکه چگونه دین طرز تلقی انسان را از خلقت و جهان تغییر میدهد، تلقی را از نوع استقبال و قبول و ایمان به نظامات جهان قرار میدهد. ایمان امری استثنایی و برخلاف همه قوانین خشک و سرد جهان نیست، بلکه کشفی است از واقعیت هستی برخلاف آنچه در برخی نحلههای امروزی اگزیستانسیالیستی و نهیلیستی دیده میشود که میخواهند در انسان ایمان و خوشبینی بیافرینند منهای جهان، که صددرصد جنبه ایده آلیستی پیدا میکند، برخلاف ایمان مذهبی که جنبه رئالیستی دارد و انسان را به جهان متصل میکند.
ایمان اگزیستانسیالیستی و بدبینانه به جهان و خوشبینانه به انسان، انسان را از جهان جدا و تنها میکند و میخواهد همه چیز را در انسانِ جداشده و غریب افتاده از جهان بسازد که امری محال است، ولی ایمان مذهبی انسان را خویشاوند جهان میسازد و کمال انسانی را در تشبّه به جهان میداند و در اتصال به جهان نه در انفصال و بریدن از جهان.
یادداشت جهان بینی اسلامی
١. جهان بینی [١] در هر مکتب و هر ایدئولوژی زیرساز فکری و فلسفی اوست که نوع دید آن را نسبت به جهان و هستی مشخص میکند و به زندگی و انسان معنی و هدف و ارزش مخصوص میدهد.
قدرت اجرایی هر مکتب از نظر ایدهها و هدفهای وی بستگی دارد به نوع جهان بینی آن مکتب.
هر مکتب و از آن جمله اسلام دارای یک سیستم فکری اخلاقی و یک سیستم فکری اقتصادی و یک سیستم فکری سیاسی و یک سیستم فکری قضایی و یک سیستم فکری اجتماعی است، ولی
[١] مقدمه بحث اینکه هر فردی طبعاً نوعی دید نسبت به جهان و توجیه و تفسیر جهان دارد.