یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٤ - بلایا و شداید و سختیها

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ٢٤

من الفتنة ...

٤. تعینات باید بشکند. فلسفه تعینات چیست؟ محدودیت باید از بین برود. این صرفاً عدم نیست. همان طوری که در سخنرانی شب ٢٥ رجب ٨٢ گفتیم هر موجود در هر حالتی که هست یک محفظه و قشری دارد که او را حفظ میکند، قفس اوست؛ قفس باید در راه تکامل بشکند. هر کدام از جاه و مال و اولاد و غیره تعینی هستند، بلکه یک تعین کلی هست: تعین خودی. باید دید چه چیزی این تعین خودی را میشکند.

٥. اصطلاحی هست در میان شعرا که تعبیر میکنند به قفس شکستن یا خود شکستن یا مردن قبل از مرگ یا از چاه درآمدن و زندان شکستن. سنایی میگوید: قفس بشکن چو طاووسان یکی برپر بر این بالا.

٦. اخباری که در سفینه در ماده «بلا» راجع به فواید بلا ذکر کرده است.

٧. شعر مولوی: عاشقم بر قهر و بر لطفش به جد. ایضاً شعر:

هست حیوانی که نامش اسغر است.

٨. اموری که مکمل نفس و مهذب اخلاق و تصفیه کننده روح میباشند چند چیز است:

الف. تمرینهای عبادی، صبر بر عبادت (خواه بدنی باشد یا روحی) مثل روزه و جهاد و غیره ب. شداید و سختیها و مشکلات. ملتهایی که از بوته شداید بیرون آمدهاند، محکمتر و قویترند.

رجوع شود به ورقههای «زندان و حبس» و دفتر ٣٥، صفحه ٧٥ و اشعار مثنوی: ما نداریم از رضای حق گله ...

٩. شداید و سختیها محرک عزم و اراده است، مقوّی و تقویت کننده است. برخلاف جمادات که سختیها آنها را میکاهد، نبات و حیوان و انسان بهطور مشعور به و غیر مشعور به طبیعت خود را آماده مقابله میکنند. به هر حال سختی محرک اراده و همت است.