یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٥٥ - تسلیم در برابر حقیقت

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ١٥٥

تزکیه نفس - جهاد با نفس

رجوع شود به تاریخ تصوف در اسلام ص ٢٩٧ و ٣١٢، بحث نفس- بحث خوبی است.

تسلیم

معنای تسلیم این است که انسان در کارها نباید خیلی سختگیر باشد و باید آسان بگیرد و تا حدی خود را بر جهان منطبق کند. در آن وقت جهان نیز خود را بر او بهتر منطبق میکند و نرمش نشان میدهد.

در سختگیری و سخت کوشی تصادم است. آدمی جزئی از جهان است و هرگز جزء نمیتواند با کل نبرد کند و چارهای جز تسلیم به نوامیس جهان نیست. نمیتوان از دیوار نوامیس جهان عبور کرد. ان استطعتم ان تنفذوا من اقطار السموات و الارض فانفذوا لاتنفذون الّا بسلطان. از راه تسلیم به نوامیس جهان و تطبیق و هماهنگ شدن با جهان است که در عین اینکه مسخّر جهانیم میتوانیم جهان را مسخّر خود کنیم. شاعر عرب میگوید: