یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٧٩ - جاه و مقام از نظر اسلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ٢٧٩

است به آن معنی که ما در حب دنیا همیشه میگوییم. و اگر مفسده در خود جاه بوده باشد، یا از آن جهت است که بالذات مفسده دارد نسبت به همه افراد، یا از آن جهت است که همه اشخاص استعداد و لیاقت و اهلیت ندارند و به اصطلاح لغزشگاه است و اشخاص تمرین نکرده همینکه به قله جاه رسیدند سرگیجه میگیرند و سقوط میکنند، یعنی طغیان میکنند و فساد برمیانگیزند.

از آثار دینی به دست میآید که شهرت بالذات نقیصه نیست، نقمت نیست، نعمت است به دلیل اینکه راجع به رسول اکرم میفرماید: و رفعنا لک ذکرک. شاید جمله دعای ابوحمزه ثمالی که میفرماید: «ربّیتنی صغیراً و نوّهت [١] باسمی کبیراً» نیز همان شهرت باشد. و همچنین احترام و محبوبیت هم عیب و نقیصه نیست، به دلیل اینکه در قرآن این جهت هم مورد ستایش و به عنوان نعمت ذکر شده:

ان الذین امنوا و عملوا الصالحات سیجعل لهم الرحمن ودّاً. ایضاً: فاجعل افئدة من الناس تهوی الیهم. ایضاً آیه: وجیهاً فی الدنیا و الاخرة.

و نیز خود مقام و پست و شغل عالی اجتماعی نیز نقص نیست، به دلیل: قال اجعلنی علی خزائن الارض، ایضاً به دلیل: رب اغفرلی و هب لی ملکاً لاینبغی لاحد من بعدی، ایضاً به دلیل: اتیه اللَّه الملک و نظایر این تعبیر، مثل آیه ٥٤ و [٣٢] نساء و بقره [٢٤٧].

٣. در تاریخ اسلام داستانها در باب ترک جاه هست که بعضی بجا و بعضی بیجا بوده است، از قبیل داستان معروف ابراهیم ادهم و داستان غزالی.

٤. در صفحه ١٥ شماره دوم تیرماه ١٣٤١ «اطلاعات» از منتسکیو نقل کرده است:

«اگر کسی میخواست فقط خوشبخت باشد به آسانی