یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٩٣ - یادداشت تعلیم و تربیت اسلامی جلسه شب سوم خرمشهر (١)

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ١٩٣

یادداشت تعلیم و تربیت اسلامی جلسه شب سوم خرمشهر [١]

١. تجلی شخصیت انسان تزکیه ٢. سخن سقراط نوعی تعلیم که نموّ و جوشش است.

٣. آیه سوره جمعه ٤. خطرات عدم تعادل در تربیت انسان، انسان یک چشم و یک گوش و یک دست و یک پا ساختن ٥. ارزش پرورش اخلاقی و معنوی ٦. پرورشی که قدرت است: علم، صنعت، فن (البته قدرت تسلط بر غیر)، پرورشی که قدرت است اما تسلط بر خود (اراده اخلاقی)، پرورشی که صفا و خلوص است (ایضاً پرورش عواطف انسانی)، پرورشی که علوّ است و پرواز روح است به عوالم بالا (پرورش عبادی). در اینجا باید راجع به آثار عبادت خصوصاً نماز، دعا، ذکر حق بحث کرد. آیه صابران، قانتان، منفقان، مستغفران به اسحار، و آیه شدید بر کافران، رحمان میان خود، پرورش فتی و حدیث منسوب «لاتؤدّبوا اولادکم باخلاقکم ...».

٧. معلوم شد که ماده خام به وسیله ساخته شدن ارزش مییابد و ارزش بالقوه او هم به اعتبار قابلیتش است. انسان نیز همینطور.

٨. مسأله ارزش فی نفسه و ارزش برای غیر، تضاد اینها و عدم تضادشان و بحث جامعی در این باره. فرق تکامل طبیعی و تکامل مصنوعی و تعویدها و تلقینها. [مثال] ارزش فی نفسه به محبت انسان و یا تعصب قومی، آزادی فکر یا انضباط، تاریخ صحیح یا وارونه برای ساختن انسان وارونه.