مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٥٦٥ - جواب
راهب و غير آن اعتقاد به نبوّت آن حضرت داشته [١] و در سال شصت و سيّم از عمر شريف خود، قبل از بعثت آن حضرت اشاره به آن كرده، بلكه اظهار نموده و هميشه قائل به وحدانيّت الهى [٢] بوده است، چنانكه مجمع عليه شيعه است در باب پدران ائمّه و پيغمبران [٣]، و بعضى از اهل سنّت نيز به آن قايلند در آباء انبياء، و اسلامش قبل از بعثت از قبيل: «كنت نبيّا و آدم بين الماء و الطين» [٤] است.
و محمّد بن اسحاق- صاحب «مغازى»- گفته است كه: ابو طالب عمّ پيغمبر (صلّى اللّه عليه و آله و سلّم) در دهم ذىقعده [٥]، و بعضى گفتهاند در نيمۀ شوّال از سال دهم بعثت وفات يافت «و هو ابن بضع و ثمانين سنة» [٦] يعنى: عمرش بضع و هشتاد سال بوده است، و «بضع» در لغت عرب اطلاق مىشود بر ما بين سه و ده، پس عمرش از هشتاد و سه گذشته و به نود نرسيده بود، و شايد اظهارش به نبوّت آن حضرت در روز عقد خديجه بوده است، چنانكه از خطبۀ ابو طالب در آن عقد مبارك مفهوم مىشود، در آن وقت حضرت بيست و پنجساله بود، و شايد ابو طالب شصت و سه سال داشته كه مجموع عمرش به هشتاد و هشت رسيده باشد، و اين معنى ششم در همين حين به خاطر رسيد و از فوائد مختصّه اين كتاب گرديد.
قال العلّامة الزمخشري في «الكشّاف»: و في ما خطب به أبو طالب في
[١] سيره ابن هشام: ١/ ١٩١، كمال الدين: ١/ ١٨٣ حديث ٣٣.
[٢] حجرى: خدا.
[٣] مجمع البيان: ٣/ ١٠٦ (جزء ٧)، بحار الانوار: ١٥/ ١١٧، تفسير فخر رازى: ١٣/ ٤٠.
[٤] مناقب ابن شهر آشوب: ١/ ٢١٤، عوالى اللئالى: ٤/ ١٢١ حديث ٢٠٠، سنن ترمذى: ٥/ ٥٤٦ حديث ٣٦٠٩، كنز العمال: ١١/ ٤٠٩ حديث ٣١٩١٧.
[٥] در مظانّش نيافتيم.
[٦] طبقات ابن سعد: ١/ ١٢٥.