مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٣٢٨ - جواب
در إخلاق [١] ثياب است، يا مراد آن است كه: خالق ممتنع الوجود نيست مثل شريك خود، و در صدق قضيّۀ سالبه وجود موضوع و محمول شرط نيست و به انتفاء احدهما صدق به هم مىرساند مثل: «ليس زيدا و العنقاء بشريك الباري».
و [ممكن است] مراد به رسول اللّه در اينجا جبرئيل باشد. و ممكن است كه «عمه» در اينجا به كسر ميم مخفّفه باشد به معنى متحير و گمراه [٢] [باشد]، و اللّه العالم.
سؤال شمو [٣٤٦]:
در بعضى از بلاد متعارف است كه در روز عاشوراء تعبيه [٣] مىكنند و شبيه مىسازند و بعضى به صورت امام حسين (عليه السلام) و حضرت امير (عليه السلام) و ساير شهداء و بعضى به صورت يزيد و ابن ملجم [٤] ... و غيرهم- از ملاعين- مىشوند، و همچنين از براى اخبار مردم كه جمع شوند در حسينيهها سنج و دهل [٥] مىزنند، بلكه در بعضى بلاد ساز و صرنا مىنوازند، چه صورت دارد؟
جواب:
تشبيه ظاهرا ضررى نداشته باشد، نظر به أصالة اباحۀ أشياء و عدم ثبوت منع از آن، و خبر «من تشبّه بقوم فهو منهم» [٦] و همچنين روايت: «من كان كلامه كلام النساء و مشيه مشي النساء و يمكّن من نفسه كما يمكّن النساء فارجموه و لا تستحيوه» [٧]؛ منافاتى به آن ندارد، و حديث منع تشبّه به دشمنان خدا- بر
[١] يعنى: كهنه شدن، كهنه كردن، كهنه پوشانيدن (لغتنامه دهخدا: ٥/ ١٥٢٥).
[٢] لسان العرب: ١٣/ ٥١٩.
[٣] يعنى: تنظيم و آرايش لشكر براى جنگ (لغتنامۀ دهخدا: ١٤/ ٧٥٦).
[٤] ج، د: ملجم و حارث.
[٥] الف: بوق.
[٦] عوالى اللئالي: ١/ ١٦٥، مسند احمد بن حنبل: ٢/ ١٤٧ حديث ٥٠٩٣ و ٥٠٩٤.
[٧] كافى: ٧/ ٢٦٨ حديث ٣٦، تهذيب الاحكام: ١٠/ ١٤٩ حديث ٢٩، وسائل الشيعة: ٢٨/ ١٥٩ حديث ٥، مستدرك الوسائل: ١٨/ ٧٩ حديث ١.