مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٦٤٦ - ٤٦ حاشيۀ صفحۀ (٤٩٢) متن كتاب
قومه، منه (رحمه اللّه).
[٤٦]: حاشيۀ صفحۀ (٤٩٢) متن كتاب
و ديگر آن است كه: لعل نيم مثقال است به پانزده دينار، و مرواريد نه جزء از چهل و دو جزء مثقال به سه دينار و شش سبع دينار، و زر دوازده جزء از چهل و دو جزء مثقال به يك دينار و يك سبع [١].
و ديگر آن است كه: لعل ثلث مثقال است به ده دينار، و مرواريد يازده جزء از بيست و يك جزء مثقال به نه دينار و سه سبع، و زر سبع مثقالى به چهار سبع دينار [٢].
أيضا: گوشوارهاى است از لعل و مرواريد و زر وزنش چهار مثقال و مقوّم شده به صد دينار از قرار لعل مثقالى به پنجاه، و مرواريد به بيست، و زر به پنج، وزن هر يك از آنها چقدر خواهد [بود]؟
جواب: طريق استخراجش آن است كه: بر تقويم مزبور فرض كنند دو مثقال لعل به صد دينار، و پنج مثقال، مرواريد نيز به صد دينار، و بيست مثقال زر نيز به صد دينار، پس بيست را بر بيست قسمت كنند يك بيرون آيد و نيز بيست را بر پنج قسمت نمايند چهار حاصل شود و از قسمت بيست بر دو ده بيرون آيد و خارج قسمت يك و چهار و ده است و مجموع آنها پانزده، يك را كه خارج اول است چون نسبت دهند به پانزده ثلث، خمس شود، پس از بيست ثلث خمس بگيرند و آن يك مثقال و ثلث است كه وزن زر است،
[١] روش محاسبه به اين صورت است:
وزن به مثقال ١ ٤٢/ ٤٢ ٤٢/ ١٢+ ٤٢/ ٩+ ٢/ ١
قيمت به دينار ٢٠ ٢١/ ٢١ ٧/ ١. ١+ ٧/ ٦. ٣+ ١٥
[٢] روش محاسبه به اين صورت مىباشد:
وزن به مثقال ١ ٢١/ ٢١ ٧/ ١+ ٢١/ ١١+ ٣/ ١
قيمت به دينار ٢٠ ٧/ ٧. ١٩+ ٧/ ٤+ ٧/ ٣. ٩+ ١٠