روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٨٩٩ - روزشمار جنگ پنجشنبه ٢٦ شهریور ١٣٦٠ ١٨ ذیقعده ١٤٠١ ١٧ سپتامبر ١٩٨١
سلاح های سنگین.
پنجم: دور نگه داشتن هواپیماهای جنگنده خود از صحنه نبرد زمینی.
ششم: در طول بخش اول این مرحله با نیروهای زیاد به اهداف کوچکی تعرض می نمود، سپس تعرض خود را گسترش داده و شامل حوزه یک تیپ شده و پس از آن دو تیپ را در یک منطقه عملیاتی مورد تعرض قرار می داد. لازم به تذکر است که در این مدت اتکای دشمن فقط بر نیروهای پیاده بود.
هفتم: دشمن در این مرحله یگان های نظامی را با پاسداران خمینی و داوطلبان نیروهای عشایری شرکت داد [ادغام کرد].
هشتم: مرکز تلاش اصلی دشمن در یک منطقه مانند منطقه عملیاتی لشکر٩ زرهی [بود] به همراه پرکردن و مشغول ساختن محورهای دیگر و توانایی تمرکز یگان ها و انجام مانور بدون آنکه ما قادر به محدودنمودن حوزه عمل آنها به منظور جبران نقاط ضعف در جناح ها و جاده های ارتباطی [باشیم].
نتایجی که دشمن در طول تعرض خود به دست آورد (تقریباً یک سال):
١. بعد از یک سال جنگ، دشمن توانسته است که کلیه یگان های لشکر٩ زرهی را از مواضع خود به مسافت ٣ الی ١٠ کیلومتر به عقب براند و مواضع خود را در این منطقه فقط تحکیم نماید.
٢. دشمن توانست در تهاجمات غافلگیرانه خویش تعداد کثیری از افراد ما را به اسارت گرفته و قسمتی از خودروهای زرهی و سلاح های ما را به چنگ آورد.
٣. در خلال تک های غافلگیرانه خود در این منطقه، لشکر٩ زرهی را در تنگنا قرار داد.
٤. دشمن توانست در طی ٤ ماه گذشته سبقت عمل را از ما سلب نماید.
٥. دشمن در حوزه های لشکر دیگر، جای پایی برای خود باز نمود، لیکن اهمیت چندانی ندارد.
٦. نمی توان نتایجی را که دشمن به دست آورده از خسارات وارده بر آن و نیز تجاربی را که یگان های ما فراگرفته و در مراحل اخیر قادر به رفع و جبران نواقص خود شده اند، جدا دانست. لیکن تاکنون نقاط منفی دیگری وجود دارد که جهت تأمین پایداری و ایستادگی مطلوب [مورد نظر]، بایستی برطرف گردد.
١. دلایلی که باعث پیروزی دشمن گردیده است:
الف) نقاط قوت دشمن (مثبت):
اول: اتکا بر نیروهای پیاده خویش و ایجاد وضعیت های مناسب و جوسازی جهت انجام عملیات.
دوم: طرح ریزی بسیار خوب و فراهم نمودن عواملی که پیروزی را پیش از اجرا تضمین می نماید.
سوم: جرئت و بی باکی جنگجویان [پیاده] و شتاب آنها برای حمله.
چهارم: پذیرش تلفات سنگین جهت کسب نتایج محدود به منظور بالابردن روحیه یگان های نظامی خود.
پنجم: کسب اطلاعات دقیق درمورد یگان ها و مواضع پدافندی خودی.
ششم: کمک گرفتن از عوارض طبیعی منطقه انتخاب شده جهت اجرای عملیات تعرض.
ب) نقاط ضعف ما [عراق]:
اول: پایان یافتن عملیات آفندی اثر قابل توجهی بر روحیه معنوی ما گذاشت.
دوم: کمبود یگان ها به علت گستردگی جبهه و خطوط ارتباطی و به ویژه نیروهای پیاده که ما را مجبور نمودند تا واحدهای زرهی را به تصرف منطقه مأمور نماییم.
سوم: ضعف آموزشی نیروهای پیاده و فرماندهان تازه کار و نیز عدم مقاومت و پایداری نیروهای پیاده.
چهارم: دوری مناطق عملیاتی انجام مانور را مشکل می نمود.
پنجم: کمبود نیروهای احتیاط.
ششم: طولانی شدن مدت جنگ که خود بر معنویات و روحیه سربازان تأثیراتی دارد، عدم توانایی تبدیل یگان ها جهت تجدید سازمان و دادن فرصت استراحت به علت کمی تعداد و نیاز بدان ها به منظور اشغال هر نقطه.
هفتم: عدم قطع تماس ما با دشمن حتی برای یک مدت معین، به منظور تحول نبرد از آفند به پدافند و انتخاب محل های مناسب برای دفاع.
هشتم: سهل انگاری یگان های خودی در امر تحکیم و کنترل زمین ممنوعه و به کاربردن شیوه های دفاعی.