در آبان ماه گذشته (نوامبر) درپی نبردهای خونین خانه به خانه در خرمشهر که هفته ها با شرکت زبده ترین سربازان عراق ادامه داشت، حالت تهاجمی ارتش عراق نیز به نحو مؤثری خاتمه یافت. صدام تصور می کرد [ارتش ایران] همانند سال ١٨٥٧ که در مقابل مزدوران کمپانی هند شرقی پا به فرار گذاردند، این بار نیز چنین خواهند کرد، درحالی که این چنین نشد و پاسداران انقلابی ایران، عراق را مجبور ساختند برای کنترل خرمشهر بهای گزافی بپردازد و درپی آن پاسداران مانع از آن شدند که ارتش صدام بر شهر سوسنگرد نیز تسلط یابد.

صدام حسین از آن پس، سیاستی را در پیش گرفته که خود، آن را سیاست تهاجمی غیرمتحرک خوانده است. این سیاست بر این اصل استوار است که تحلیل رفتن و فرسوده شدن ارتش کار سقوط رژیم ایران را سرعت خواهد بخشید.

این جنگ تاکنون در امر موازنه قدرت در خاورمیانه [غرب آسیا] تأثیر زیادی به جای گذارده است. این جنگ به توانایی ارتش ایران به عنوان یک قدرت مداخله گر پایان داده است و اکنون ارتش عراق نیز در جهان عرب در معرض تهدید مشابهی قرار گرفته است.

اسرائیل با بمباران کردن مرکز هسته ای عراق، ناتوانی صدام را آشکار ساخت. عراق که زمانی در نظر داشت رهبری جهان عرب را به جای مصر اشغال کند، اکنون دیگر مطرح نیست و برای ترمیم این شکاف فزاینده کاری از یک کشور ساخته نیست.»[١]

دو روز پس از انتشار بیانیه ای ازجانب رجوی و بنی صدر مبنی بر تشکیل دولت موقت در تبعید که با واکنش روز قبل دولت فرانسه مواجه شد، مسعود رجوی از موضع خود عقب نشست و اعلام کرد که قصد تشکیل یک دولت در تبعید در خاک فرانسه را ندارد.

خبرگزاری فرانسه با اشاره به سخنان جدید رجوی به نقل از وی اعلام کرد: «درست نیست که ما خواهان یک دولت در تبعید در فرانسه هستیم؛ ما هرگز قصد نداریم و تاکنون احتیاجی هم نداشته ایم که دولتی خارج از ایران تشکیل دهیم. رجوی در ادامه گفت من تصور نمی کنم که رژیم بتواند مدت زیادی قدرت را حفظ کند. بدین دلیل من اقدام به اعلام برنامه شورای ملی مقاومت [و] تشکیل یک دولت موقت در آینده کرده ام.»[٢]

رادیو صدای امریکا نیز این سخنان رجوی و اعراض از برنامه اعلام شده وی را متأثر از اخطار دولت فرانسه دانست و افزود: «رجوی گفت او و بنی صدر در نظر ندارند دولت تبعیدی خود را در خاک فرانسه تشکیل دهند، بلکه صرفاً برنامه شورای ملی مقاومت خود را برای تشکیل یک دولت موقت پس از سرنگونی رژیم [آیت الله]خمینی اعلام داشته اند.»[٣]

رادیو کلن نیز سخنان رجوی را واکنش وی به هشدار وزارت امور خارجه فرانسه دانست.[٤]

[١] خبرگزاری پارس، نشریه گزارش های ویژه، شماره ١٩٧، ١٢/٧/١٣٦٠، صص ١٩ - ١٦، خبرگزاری پارس به نقل از روزنامه فایننشال تایمز، ١١/٧/١٣٦٠.

[٢] همان، ص٢٥، پاریس - فرانس پرس، ١١/٧/١٣٦٠.

[٣] خبرگزاری پارس، نشریه گزارش های ویژه، شماره ١٩٨، ١٣/٧/١٣٦٠، صص ١ و ٢ ضمیمه، رادیو صدای امریکا، ١٢/٧/١٣٦٠.

[٤] خبرگزاری پارس، نشریه گزارش های ویژه، شماره ١٩٧، ١٢/٧/١٣٦٠، ص٥ ضمیمه، رادیو کلن، ١١/٧/١٣٦٠.