پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٠ - نكته چگونگى استفاده سپاهيان از اموال مردم

نكته چگونگى استفاده سپاهيان از اموال مردم‌

مى‌دانيم در اسلام هر گونه تصرف در اموال ديگران بدون رضايت آنها جايز نيست و موجب ضمان و مسئوليت دنيوى و اخروى است. حال اين سؤال پيش مى‌آيد چگونه در سابق اجازه داده مى‌شد سپاهيان از اموال مردمى كه در مسير راهشان به سوى ميدان نبرد قرار داشتند بدون رضايت آنها استفاده كنند.

پاسخ اين سؤال روشن است، زيرا اولًا در گذشته وسايل نقليه بسيار سطحى و ابتدايى بود و فاصله مبدا حركت سپاه تا ميدان نبرد و دفاع از مرزهاى اسلام گاه بسيار زياد بود و امكان جابه‌جايى آن همه مواد غذايى و ساير وسايل مورد نياز سپاهيان براى يك مدت طولانى با آن وسايل ابتدايى امكان‌پذير نبود. ثانياً سپاه به عنوان دفاع از كشور اسلام و براى حفظ امنيّت مردم آماده جان‌فشانى بودند، بنابراين هزينه آنها طبعا بر دوش مردم بود و آنها حق داشتند ضروريات خود را از مردم بگيرند و آنها موظف بودند كه راضى باشند حتى اگر راضى نبودند سپاهيان مى‌توانستند حق خود را از اموال آنها بردارند.

ولى امروز كه فاصله‌ها به سبب وسايل نقليه سريع السير كوتاه شده و امكان حمل نيازها با وسايل امروز بدون زحمت زيادى فراهم گشته و تمام ارتش‌ها مأموران تداركاتى منظم و با تجربه‌اى دارند، نيازى به چنين چيزى احساس نمى‌شود و حكم حرمت غصب همچنان به قوت خود باقى است.

ولى امكان دارد كه لشكريان اسلام براى حمله به دشمن از اراضى آباد مردم بگذرند و خساراتى به اين اراضى وارد شود و روشن است كه اين امر اگر ضرورى باشد باز حكم همان نيازهاى زمان سابق را پيدا مى‌كند. البته چنانچه بيت‌المال توان جبران خسارت‌ها را داشته باشد بايد پس از پايان جنگ به جبران آنها بپردازد.