پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٩ - شرح و تفسير نبايد سپاهيان به مردم مسير زيان برسانند

كه من به يارى خداوند آن را تغيير مى‌دهم ان‌شاءاللَّه»؛

(وَأَنَا بَيْنَ أَظْهُرِ [١] الْجَيْشِ‌

فَارْفَعُوا إِلَيَّ مَظَالِمَكُمْ، وَمَا عَرَاكُمْ‌ [٢] مِمَّا يَغْلِبُكُمْ مِنْ أَمْرِهِمْ، وَمَا لَاتُطِيقُونَ دَفْعَهُ إِلَّا

بِاللَّهِ وَبِي، فَأَنَا أُغَيِّرُهُ بِمَعُونَةِ اللَّهِ، إِنْ‌شَاءَاللَّهُ)

. اشاره به اينكه كشور اسلام سرپرست دارد و ظالمان نمى‌توانند به ظلم خود ادامه دهند؛ اگر شكايتى داريد نبايد خودتان وارد عمل شويد كه منجر به هرج و مرج مى‌شود، بلكه شكايات را نزد من آوريد تا با داورى عادلانه حق را به حقدار برسانم و ظالم را كيفر دهم و مظلوم را رهايى بخشم.

اين نامه كوتاه و پر معنا گواه بر نهايت تدبير امام براى حفظ نظم و آرامش و احقاق حقوق مردم و جلوگيرى از ظلم و ستم و هرگونه هرج و مرج در كشور اسلامى است كه اگر به محتوايش عمل شود مزاحمت‌ها و ضايعات در اين گونه موارد به حد اقل خواهد رسيد. به عكس بسيارى از حكّام جور كه براى جلب خاطر سپاهيان جور، آنها را آزاد مى‌گذاشتند كه هر گونه ظلم و ستمى بر مردمى كه در مسير راه بودند روا دارند و گاه اموال گرانبهاى آنها را به زور بگيرند و همين امر سبب شود افراد بيشترى از ارباب طمع در لشكر آنها شركت كنند.

شايان توجّه است حكام محلى مى‌توانند مشكلاتى را كه براى آحاد مردم محل پيدا مى‌شود با داورى صحيح برطرف سازند؛ ولى اگر مشكلاتى ميان سپاه و مردم پيدا شود و آنها بخواهند در مقابل لشكر بايستند باز هم منشأ هرج و مرج و درگيرى مى‌شود، لذا امام دستور مى‌دهد كه حاكمان محل و مأموران جمع آورى زكات در اين امور دخالت نكنند و شكايات را نزد امام ببرند كه حكم قاطع و فصل‌الخطاب را داراست.

[١]. «اظهر» به معناى در ميان و در وسط است و گاهى در مواردى كه انسان نزديك جمعيتى باشد مى‌گويد: من در ميان شما هستم يعنى نزديك به شما هستم. در جمله بالا مناسب، همين معناست‌

[٢]. «عَراكُمْ» از ريشه «عَرو» بر وزن «سرو» به معناى رسيدن يا رساندن است و در جمله بالا «عراكم» يعنى به‌شما رسيده است‌