پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤٥ - نكته هوشيارى در مقابل دشمن
تَثَّاقَلُوا [١] إِلَى الْأَرْضِ فَتُقِرُّوا [٢] بِالْخَسْفِ [٣]، وَتَبُوءُوا [٤] بِالذُّلِّ، وَيَكُونَ نَصِيبُكُمُ
الْأَخَسَّ، وَإِنَّ أَخَا الْحَرْبِ الْأَرِقُ [٥]، وَمَنْ نَامَ لَمْ يُنَمْ عَنْهُ، وَالسَّلَامُ)
. اينها همه اشاره به واقعيتى است كه در آيات قرآن و روايات اسلامى درباره جهاد به آن اشاره شده است: عزت، سعادت و حيات جاويدان در جهاد و شهادت پر افتخار، و ذلت، خوارى و روسياهى در دنيا و آخرت در ترك جهاد با دشمن.
نكته هوشيارى در مقابل دشمن
جمله
«وَلَا تَثَّاقَلُوا»
در واقع بر گرفته از آيه ٣٨ سوره توبه است كه مىفرمايد:
« «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ما لَكُمْ إِذا قِيلَ لَكُمُ انْفِرُوا في سَبِيلِ اللَّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الْأَرْضِ أَ رَضيتُمْ بِالْحَياةِ الدُّنْيَا مِنَ الْآخِرَةِ فَمَا مَتاعُ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا قَلِيلٌ»؛ اى كسانى كه ايمان آوردهايد! چرا هنگامى كه به شما گفته مىشود: در راه خدا (بهسوى ميدان جهاد) حركت كنيد بر زمين سنگينى مىكنيد (و سستى به خرج مىدهيد؟!) آيا به زندگى دنيا به جاى آخرت راضى شدهايد؟! با آنكه متاع زندگى دنيا در برابر آخرت جز اندكى نيست».
[١]. «لا تَثّاقَلُوا» از ريشه «ثِقْل» به معناى سنگينى گرفته شده و در موردى به كار مىرود كه انسان تمايل بهماندن در جايى داشته باشد و حاضر به حركت نباشد. (و در اينجا منظور باز ايستادن از حركت به سوى ميدان جهاد است)
[٢]. «تُقِرُّوا» از ريشه «تقرير» به معناى ثابت نگه داشتن چيزى در مكانى است و جمله «فَتُقِرُّوا بِالخَسْفِ» اشاره به اين است كه خودتان را خوار خواهيد كرد
[٣]. «الْخَسْف» در اصل به معناى پنهان شدن و مخفى گشتن است سپس به معناى ذلت كه انسان را از ديدهها پنهان مىدارد اطلاق شده است
[٤]. «تَبُوء» از ريشه «بَواء» بر وزن «دواء» به معناى بازگشت كردن و منزل گرفتن است و در اينجا به معناى بازگشت به ذلت آمده است
[٥]. «الأرِقْ» به معناى بيدار است از ريشه «أَرَق» بر وزن «عرب» به معناى بيدار ماندن گرفته شده است