آینه یقین (ترجمه کشف الیقین) - علامه حلی - الصفحة ٨١ - مبحث دوم در فضايل نفسانى على
[١] در زمان خلافت عمر، قدامة بن مظعون، شراب نوشيده بود؛ پس از اثبات مطلب، عمر تصميم گرفت او را حدّ بزند، وى به دفاع خويش پرداخت و گفت: اقامه حدّ بر من روا نيست، چرا كه خداى متعال مىفرمايد: «لَيْسَ عَلَى الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ جُناحٌ فِيما طَعِمُوا إِذا مَا اتَّقَوْا وَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ» (مائده، ٩٣) «كسانى كه ايمان به خدا آورده و كارهاى نيكو انجام مىدهند باكى بر آنها نيست اگر در مورد خوردنى و آشاميدنى، گناهى از آنها سر زند، چرا كه آنان اهل تقوى و ايمانند.» بنا بر اين با ارتكاب اين گناه، بر من مجازاتى نخواهد بود، زيرا كه اهل تقوى و ايمان مىباشم. عمر حدّ را از او برگرفت و او را رها كرد! جريان به على ٧ ابلاغ شد و فورا به نزد عمر رفت و فرمود: قدامة اهل اين آيه نيست، چرا كه اهل تقوى حرامى را حلال نمىپندارند و اگر او اهل اين آيه بود، هرگز مرتكب چنين عمل حرامى نمىشد و آن را حلال نمىپنداشت، سپس رو به عمر نمود و فرمود: فورا او را برگردان و دستور بده تا توبه كند و اين عمل را بار ديگر تكرار نكند، آنگاه اگر او توبه كرد، وى را حدّ بزن، چرا كه با توبه، حدّ از او ساقط نمىشود و اگر بر گفتارش اصرار داشت او را به قتل برسان، زيرا در اين حالت ديگر مسلمان نخواهد بود و از ملت اسلام، فاصله گرفته است.
عمر كه از حكم آگاه گرديد بر اجراى حدّ تصميم گرفت، امّا نمىدانست حدّ او چه اندازه است؟ على ٧ فرمود: حدّ شرابخوار، هشتاد تازيانه مىباشد، سپس به علت و يا حكمت اين مسأله اشاره نموده و فرمود: شرابخوار به هنگام نوشيدن شراب مست مىگردد و با مستى، ناروا و هذيان مىگويد و به خدا و رسول افترا مىبندد، پس بايد تأديب شود، عمر او را هشتاد تازيانه زد و از او تعهد گرفت كه بار ديگر اين عمل را تكرار نكند.
[١]. بحار الأنوار، ج ٤٠، باب ٩٧، ص ٢٤٩، از مناقب آل ابى طالب، ج ١، ص ٤٩٧ و ارشاد شيخ مفيد، ج ١، ص ٩٧ با اختلاف در لفظ و اضافات و در چاپ ايران، ص ١٩٣، باب دوم، فصل پنجاه و نهم با فروع كافى، كتاب حدود، ص ٢١٥.