آینه یقین (ترجمه کشف الیقین) - علامه حلی - الصفحة ٢١٣ - مبحث ششم پارهاى از سخنان آن حضرت

كه در زمين ديگرى زراعت كرده باشد [يعنى همان گونه كه كشاورزى در زمين ديگرى براى كشاورز سودى در پى ندارد، همچنين ميوه كال و نارس چيدن نيز، براى باغبان ثمر بخش نيست به اين معنا كه براى رسيدن به مقصد، بايد از فرصت مناسب بهره گرفت و در غير اين صورت جز سختى كشيدن بدون سود، عايدى حاصل نمى‌شود].

على ٧ در باره داورى مردم ناآگاه از يك سو و بلواساز و آشوب‌طلب از سوى ديگر با تأسف فراوان ياد مى‌كند و مى‌فرمايد: اگر بگويم خلافت حق من است، توده ناآگاه مى‌گويد على براى رسيدن به قدرت و ملك تلاش مى‌كند و اگر خاموش شوم، مى‌گويند على تا چه حدّ از مرگ در هراس است كه از حق مسلّم خويش دفاع نمى‌كند [مبادا دشمن سوگند خورده‌اش، او را از پاى در آورد و به زندگيش خاتمه دهد] سپس فرمود:

«هيهات بعد اللتيا و اللتى»

چه دور مى‌نمايد درك و فهم اين حقايق براى اين توده ناآگاه، به خدا سوگند! فرزند ابى طالب به مرگ بيش از الفت كودك به پستان مادر، انس دارد. پس سكوت من در مورد خلافت خوف از مرگ نيست، آرى خموشى و سكوت من علتش آگهى و آينده بينى است كه مى‌دانم اگر سخنى گويم و اقدامى كنم، چه بلايى بر سر اسلام خواهد آمد! آن اطلاعات عميق را در سينه دفن كرده‌ام كه اگر روزى از گلويم مانند پاره‌هاى گداخته كوه آتش فشان بخروشد و پراكنده گردد، همه شماها همانند ريسمانى كه در چاه عميق و طولانى ارسال شود و بر اثر بعد مسافت به خود بلرزد از عمق فاجعه به خود مى‌لرزيد و مضطرب مى‌شويد.

[١] زندگى شرافتمند ميسّر نيست جز در پرتو دين و مرگى بدتر و مرگبارتر از انكار يقين وجود ندارد. [به اين معنا كه اگر انسانى بدون توسّل به يقين راهى را انتخاب كند، فايده‌اى نخواهد برد و بهره‌اى از حيات نصيبش نمى‌شود] پس بايد هميشه در سير حركت به مقصد، آب گواراى يقين را بنوشيد تا شما را از خواب مرگ آفرين ترديد و

[١]. ارشاد شيخ مفيد، ج ١، باب سوم، فصل ٥٣، شماره ٢؛ بحار الأنوار، ج ٧٧، ص ٤٢٠، كتاب الروضة.