از مهم‌ترين و در عين حال محسوس‌ترين ابزار قدرت و اعمال حاكميت هر رژيم سياسى به ويژه نظام‌هايى كه با بحران‌ها و فشارهاى داخلى مواجه مى‌باشند و نياز به تهديد و ارعاب و احياناً سركوب حركت‌هاى معارض و مخالف خود را دارند، قدرت نظامى آنها مى‌باشد. هرگاه در يك نظام سياسى، قدرت نظامى از انسجام لازم برخوردار نباشد و روحيه خود را در اثر شكست‌هاى پى در پى از دست داده باشد و همچنين دولت به خاطر مشكلات اقتصادى امكان تأمين تداركات و خواسته‌هاى آنها را نداشته باشد و در نهايت، قدرت نظامى اعتقاد و ايمان خود را به رژيم سياسى از دست بدهد، قدرت سياسى ديگر قادر به بهره‌بردارى از چنين نيرويى براى سركوب قدرت اجتماعى معارض نخواهد بود. بلكه نظاميان، خود به صورت يك مدعى خطرناك در مى‌آيند و احياناً به گروه‌هاى اجتماعى مخالف خواهند پيوست و احتمال سقوط قدرت سياسى را شديداً افزايش خواهند داد.

فرانسه در طول پنجاه سالِ قبل از انقلاب، مدت ٢٦ سال در جنگ و منازعات مهم بين‌المللى بود و در اين منازعات، نه تنها جز يك ايالت چيزى به دست نياورد، بلكه دچار شكست‌ها و خسارت‌هاى عظيم مالى و جانى شد و قابل پيش‌بينى بود كه افسران ارتش به سركوب انقلاب بى‌علاقه باشند و اين امر موجب اختلاف و تضاد سياسى و اجتماعى شود به طورى كه نهايتاً هر حركتى را براى سركوب مخالفين پادشاه و طبقات محافظه‌كار مسلط، غيرممكن مى‌ساخت و زمينه را براى پيروزى انقلاب فرانسه مهيا مى‌كرد.

موقعيت نظامى روسيه نيز در اروپا به دليل جنگ‌هاى كريمه و جنگ ١٩٠٥ تغيير كرده بود. كشورى كه در ١٨١٥ تنها قدرت قوى قاره اروپا بود، بعد از ١٨٤٨ به نظر مى‌رسيد هنوز فاصله زيادى با ساير قدرت‌هاى اروپايى دارد، بعد از جنگ كريمه به حد يكى از چند قدرت هم‌ارز اروپايى، تنزل يافت و تا زمانى كه تزار بر روسيه حاكم بود، هرگز موقعيت ١٨١٥ را پيدا نكرد. جنگ جهانى اول از نظر وسعت و مدت و نزديكى به مرزهاى روسيه از جنگ روس و