٢. مستقل از آنچه عرفاً از اصطلاح «انقلاب» مى‌شناسيم، تعريفى از انقلاب در حالت مطلوب آن ارائه كنيم و بكوشيم مصداق‌هاى گوناگون آن را در عالم واقع پيدا كنيم.

با آنكه روش دوم علمى‌تر و عقلانى‌تر به نظر مى‌رسد، اما كاربرد آن در حيطه مسايل جامعه‌شناسى سياسى ناممكن مى‌نمايد، چرا كه موضوع اين علم، بررسى رفتارهاى جمعى انسانى است كه به دست آوردن رابطه عقلى و علّى و معلولى براى آن بسيار ديررس است.

از سوى ديگر، مصداق‌هاى مفهوم انقلاب در عرف علوم سياسى معدودند، بنابراين استفاده از روش اول، سهل مى‌گردد. اين نمونه‌ها عبارتند از: انقلاب فرانسه، انقلاب روسيه، انقلاب چين، انقلاب كوبا، انقلاب نيكاراگوئه و انقلاب اسلامى ايران. اما پديده‌هاى ديگرى نيز هستند كه غالباً به طور ضمنى، كلمه انقلاب را تداعى مى‌كنند ولى در ماهيت و محتوا با انقلاب تفاوت اساسى دارند. برخى مصاديق اين پديده‌ها عبارتند از:

١. در سال ١٩٩٩ م. ژنرال پرويز مشرّف، رئيس ستاد ارتش پاكستان، نواز شريف،