انقلاب اسلامی زمینه ها و پیامدها - محمدی، منوچهر - الصفحة ١٢٢
صرفنظر از خدمات و مبادلات نظامى، در زمينه مبادلات اقتصادى نيز صادرات آمريكا به ايران در اين دوره افزايش چشمگيرى مىيابد. در دوران حكومت كارتر، صادرات به ايران به مرز ٦/ ٣ ميليارد دلار رسيد و علاوه بر آن، وى يك قرارداد چند ميليارد دلارى براى تأسيس پنج نيروگاه اتمى در ايران امضا كرد. كارتر در موقع امضاى قرارداد مزبور اظهارداشت:
ما قرارداد هستهاى را با ايران امضا كرديم كه موجب فراهم كردن ميلياردها دلار تجارت براى صنايع آمريكا و اشتغال فراوان براى مردم آمريكا شد، در عينحال از اصول سياستهاى ما درباره عدم افزايش تسليحات هستهاى تخطّى نمىكند.
در اينجا نيز تنها چيزى كه كارتر به آن اشاره نمىكند، رعايت حقوقبشر در ايران است.
در مورد فروش تسليحات، كارتر از فورد و نيكسون رؤساىجمهور سلف خود هم در ارضاى نيّات شاه پيشى مىگيرد. در طول اولين سال حكومت كارتر تحويل سلاح به ايران به حد اعلاى خود (٤/ ٢ ميليارد دلار) رسيد. علاوه بر آن از ژانويه ١٩٧٧ تا دسامبر ١٩٧٨ ميانگين ساليانه ارزش سلاحهاى تحويل شده به ايران بيش از هر يك از سالهاى زمامدارى فورد و نيكسون بود.[١]
در زمينه فروش اسلحه به ايران بحثهايى كه ميان مسئولان دولتى و نمايندگان كنگره شده است، جالب توجه و بيانگر سياست واقعى دولت كارتر در خصوص رژيم شاه مىباشد. اين گفتگوها نشاندهنده عدم تغيير روابط ايران و آمريكا در دولت جديد نسبت به گذشته است. مسئله فروش هواپيماهاى اطلاعاتى و جاسوسى آواكس به ايران، فرصت بسيار مناسبى براى آزمايش تز حقوقبشر كارتر بود. وقتى كه در مذاكرات كميته فرعى روابط خارجى سناى آمريكا از «آلفرد آترتون» نماينده وزارت امورخارجه و «اريك ونمربود»[٢] نماينده وزارت دفاع سؤال شد كه آيا دولت كارتر هيچ ارتباطى ميان فروش اسلحه و حقوقبشر در ايران ايجاد كرده است. آنان در پاسخ هيچ شكى باقى نگذاشتند كه تا آنجا كه به فروش اسلحه به ايران مربوط است دولت كارتر مطلقاً قصد تغيير سياست گذشته را ايران از نظر ارتباط دادن دو سياست فوقالذكر مستثنى مىباشد.[٣]
[١].Christos P .Ioannides ,Op .cit .,P .٧١ -٣٢ .
[٢].Ibid ,P .٧١ -٣٢ .
[٣].Ibid ,P .٦٣ .