انصارى در مكاسب مى‌پردازد؛ بلكه ابواب، فروع و مسائل كتاب مكاسب را متعرض مى‌شود و به بحث در آن مى‌پردازد. اين كتاب به فرموده مرحوم آيت اللّه سيد محمّد روحانى در روزگار جوانى حاج آقا رضا نگاشته شده و آكنده از تحقيقات فقهى و تطبيقات اصولى، همراه با جملات شيوا و قلم زيبا و روان است.[١]

٢. حاشيه بر فرائد الاصول؛ اين حاشيه بر تمام رسائل بوده و از سوى حجت الاسلام حاج شيخ محمّد رضا انصارى قمى تحقيق شد و در سال ١٤٢١ ه. ق به چاپ رسيد. نام ديگر اين كتاب الفوائد الرضوية على الفرائد المرتضوية است.[٢]

٣. مصباح الفقيه فى شرح شرايع الاسلام؛ اين كتاب معروف‌ترين و پرارج‌ترين تأليفات محقق همدانى است، كه از گاه تأليف تاكنون مدار بحث و تحقيق در حوزه‌هاى علميه بوده و آكنده از تحقيقات فقهى، اصولى و حديثى است. مؤلف بزرگوار به اين كتاب معروف شده و به «صاحب مصباح الفقيه» شهرت يافته است.

اين كتاب شرح مزجى (آميخته با متن) كتاب شرايع الاسلام و در برگيرنده ابواب طهارت، صلاة، زكات، خمس، صوم و رهن بوده و بارها به چاپ رسيده است.

علامه شرف الدين مى‌نويسد:

اين كتاب عالى‌ترين مؤلّفات در موضوع خودش و افضل كتاب‌هاى فقهى در دقت و حسن اسلوب است. مؤلف آن را به هنگام درس براى ما مى‌خواند و حاضران- كه اكثر آنان از فحول علم فقه و اصول بودند- مانند: استادم شيخ باقر حيدر و شيخ على باقر جواهرى، بر آن نقد و ايراد مى‌كردند و او بديشان پاسخ مى‌داد و حقايق روشن مى‌شد.[٣]

شيوه مؤلف آن بود كه در شب، صفحه‌اى از آن را مى‌نوشت و روز بعد آن را در مجلس درسش با حضور شاگردانش مطرح مى‌ساخت. پس از

[١]. انصارى، مقدمه حاشية المكاسب، ح.

[٢]. تهرانى، الذريعه، ج ١٦، ص ٣٤١ و ج ٦، ص ١٥٧.

[٣]. بغية الراغبين، ج ٢، ص ٧٤.