اختران فقاهت بررسى زندگى علمى و سياسى گروهى از علماى سده اخير - انصارى قمى، ناصر الدين - الصفحة ٣٣٩
درگرفت كه نشانگر قوت استدلال و بديههگويى وى است. از جمله از او پرسيدند:
چگونه ميرزاى شيرازى دخانيات را حرام ساخت؟ و اگر او حرام كرد، چگونه شما قليان مىكشيد؟
او در پاسخ فرمود:
ميرزاى شيرازى، به خاطر زيانهاى فراوان دخانيات در آن روز (استيلاء اجنبى بر اقتصاد مملكت و چيرگى بيگانگان بر منافع شهرهايمان) آن را حرام ساخت و ما هم آن را ترك كرديم. و زمانى كه اين محذور از بين رفت، ما بدان بازگشتيم درست مانند كسى كه برنج برايش ضرر دارد، كه خوردنش بر او حرام است و وقتى كه ضرر و زيانش زائل شود، برنج هم حلال مىشود.[١]
وى پس از زيارت قدس و مرقد مقدس حضرت زينب عليها السّلام وارد عراق شد علماى نجف و كربلا- به خصوص سامرا- از او استقبال شايانى كردند و به دستور ميرزاى شيرازى تمام علما و اهل علم و بزرگان سامرا براى بزرگداشت وى به بيرون شهر شتافتند و او را با اكرام هرچه تمامتر به شهر وارد كردند.[٢]
در ورودش به نجف، تمام علما و بزرگان و طلاب نجف به ديدنش آمدند.
مرحوم حرز الدين مىگويد:
من با استادم، آيت اللّه حاج ميرزا حسين خليلى به ديدنش رفتيم و او از سوانح سفرش و- از جمله زيارت قبر حضرت زينب عليها السّلام در شام- مىگفت. من از او پرسيدم: شيخنا زيارت عبادت است (و نياز به وجود دليل و ثبوت حجت شرعى دارد)، به كدامين دليل بر شما ثابت شده است كه مرقد حضرت زينب عليها السّلام در اين مكان است؟
[١]. امين، اعيان الشيعة، ج ٥، ص ٣٧.
[٢]. حرز الدين نجفى، معارف الرجال، ج ١، ص ٢٤٠.