كوثر فقه - محمدى خراسانى، على - الصفحة ٣١٤ - احكام شعبده

غريبة بأسباب خفيّة».[١] اين نيز انواع تسخيرات را در بر مى‌گيرد.

و امّا الحاق حكمى و خروج موضوعى به صورت كلى باز دليل مى‌طلبد و دليلى بر اينكه تسخيرات در حكم سحر و جادو باشند نداريم و ادعاى ضرورت در كلام فخرالدين و شهيد و مرحوم مجلسى نمى‌تواند دليل باشد؛ زيرا ادعاى حدسى و اجتهادى است، نه حسى. بنابراين اگر از نظر عرف بر تسخيرى سحر اطلاق مى‌شود و ظهور عرفى دارد، طبعاً حكم سحر بر آن جارى مى‌شود. و اگر عدم صدق محرز است يا صدق آن مشكوك است اصل بر جواز و اباحه است و دليلى بر حرمت ذاتى تسخير نداريم؛ آرى اگر همراه با حرام ديگرى باشد از آن جهت حرمت پيدا مى‌كند.

نظير اين مطلب را مرحوم شيخ در مكاسب‌ از قول مرحوم سيد عبدالله حفيد مرحوم محدث جزائرى در شرح نخبه‌ در مورد طلسمات نقل كرده است.[٢]

مرحوم شهيد در دروس‌ در تعريف طلسم فرموده است:

«وهي تمزيج القوى العالية الفعالة بالقوى السافلة المنفعلة ليحدث عنها فعل غريب»

و آن را به سحر ملحق نموده است.[٣]

البته امام راحل در متن‌ تحرير تسخير ملك و جن و شيطان و احضار ارواح را به سحر ملحق نموده و از رأى مشهور پيروى كرده است، و در مورد تسخير حيوان بحثى ندارد. شايد عبارت «وأمثال ذلك‌» شامل همه انواع تسخيرات باشد كه مثل نظر شيخ در مكاسب‌ است.

احكام شعبده‌

بخش سوم مسأله درباره شعبده‌بازى يا تردستى و چشم بندى است. در زبان عربى به اين عمل شعبذه يا شعوذه مى‌گويند. عرب اصيل اين كلمه را با واو استعمال مى‌كرده است، نه با «باء».

[١]. التنقيح الرائع، ج ٢، ص ١٢.

[٢]. المكاسب، ج ١، ص ٢٦٦.

[٣]. الدروس الشرعيه، ج ٣، ص ١٦٤.