كوثر فقه - محمدى خراسانى، على - الصفحة ٤٣٠ - تلقى ركبان
١٠. عهده دار شدن كيل و وزن و ...: در حديثى از امام صادق (ع) مىخوانيم:
قلت له: رجل من نيّته الوفاء و هو إذا كال لم يحسن أن يكيل، قال: «فما يقول الذين حوله؟ قلت: يقولون: لا يوفّى، قال: هذا لا ينبغي له أن يكيل».[١]
البته حديث در مورد كيل است، ولى از باب نمونه است. وزن و شمارش و مساحت نيز از همين قبيل است.
١١. كم كردن قيمت پس از عقد: امام صادق (ع) فرموده است:
«إنّ رسول الله (ص) نهى عن الاستحطاط بعد الصفقة».[٢]
استحطاط يعنى طلب كم كردن قيمت، صفقه يعنى دست دادن كه كنايه از تمام شدن معامله است.
١٢. ورود در معامله برادر دينى: امام صادق (ع) در حديثى فرموده است:
«نهى رسول الله (ص) أن يدخل الرجل في سوم أخيه المسلم».[٣]
منظور اين است كه اگر مسلمانى متاعى را خريدارى مىكند و ثمن معينى را مىدهد و طرفين راضى مىشوند، ديگرى دخالت نكند و نگويد من به مبلغ بيشترى خريدارم، يا اگر فروشنده جنسى را به فردى عرضه كرده و مشترى راضى شده است تا آن را خريدارى كند، ديگرى وارد نشود و نگويد من جنس بهترى دارم يا همين جنس را ارزانتر مىفروشم.
البته اين در فرضى است كه طرفين تراضى كردهاند و به قيمتى راضى شدهاند، ولى قبل از توافق طرفين يا در حال مزايده اشكالى ندارد و ورود در معامله مسلمان ديگر محسوب نمىشود.
تلقّى ركبان
درباره تلقّى ركبان يك بحث موضوعى و چند بحث حكمى مطرح است:
[١]. همان، ص ٣٩٤، ح ١.
[٢]. همان، ص ٤٥٢، ح ١.
[٣]. همان، ص ٤٥٩، ح ٣.