یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٤٦ - فهرست مسائل جهان بینی الهی و جهان بینی مادی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ٣٤٦

اصل طبیعی نطفه بود ولو از راه زنا) ٤٨. تعریف جهان بینی الهی در مقابل جهان بینی مادی از نظر یک عامی ٤٩. تعریف جهان بینی الهی به ایده آلیسم و ذهن گرایی از طرف مادیون ٥٠. متهم ساختن مادیون الهیون را که قائل به تقدم ذهن بر عین میباشند (مسأله شناخت)، ر. ک: نمره ١ و ٥٣ و ٦٧ و ٦٨ ٥٢. تشبیه شهادت و غیب به هندوانه در آب و اینکه تشبیه ناقص است زیرا تشبیه محدود به نامحدود است.

٥٣. پیغمبران آمدهاند که دایره جهان بینی را وسعت دهند نه اینکه شهادت را به نفع غیب نفی کنند. ر. ک: نمره ٥٠ (پس تفاوت در محدودی و نامحدودی است.)

٥٤. این است فرق دو جهان بینی، نه ذهن گرایی (ایده آلیسم) و عین گرایی (ماتریالیسم).

٥٥. تفاوت دو جهان بینی از نظر مادیون:

الف. ثبات و حرکت (داستان ابراهیم و استدلال بر حرکت) ب. اصل استقلال و اصل وابستگی ج. تناقض و سازش د. مسأله اختیار و ضرورت ٥٦. قانون علیت (مسأله سنت در قرآن)، ر. ک: عدل الهی ٥٧. بحث در تفاوت واقعی مکتب الهی و مادی ٥٨. این بحث بحث حس و عقل یعنی بحث انسان است برخلاف اختلاف نظر مثلًا در یک مسأله پزشکی یا ریاضی که بحث درباره انسان نیست، زیرا این بحث به شناخت مربوط میشود (ر. ک:

شمارههای ١- ١٧ و ٥٠) و از این جهت است که جهان بینی علمی یکی است و جهان بینی حقیقی و فلسفی دو تا.

٥٩. شباهت و اختلاف ذهن و آینه (ر. ک: شماره ١) ٦٠. ذهن آینه چهاربعدی است.

٦١. شناخت خود ماده معلول چهاربعدی بودن ذهن است.