یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٣ - یادداشت روش تبلیغ

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٢، ص: ٦٣

جزئی از تشکیلات قدرتهای حاکمه و توجیه کننده آنها باشد [١] و نقشی از مجموع آن دستگاه را برعهده داشته باشد و یا رسالتی مستقل دارد، نه برخاسته از توده است و عکس العملی از فشار تودههاست (برخلاف تصور امثال علی الوردی) و نه جزئی از تأسیسات اداری اجتماع نظیر روزنامه دولتی و رادیو دولتی و غیره.

توجه به تعبیرها و تفسیرها:

١١. مبلّغ باید بداند که کافی نیست که تنها سخن صحیح و درست بگوید و توجه به عکس العمل روحی افراد و به عبارت دیگر توجه به تعبیرها و تفسیرها نداشته باشد. از این رو لازم است دقیقاً روانشناسی عملی و تجربی نسبت به اجتماع خود داشته باشد. (این مربوط است به حامل پیام.)

مثلًا در اجتماع امروز ما در اثر جوّی که برخی تبلیغات ایجاد کردهاند، این زمینه روحی در بسیاری از جوانان به وجود آمده که تعلیمات دینی جزئی از طرح طبقات حاکمه است برای ادامه و تحکیم وضع خود مبنی بر تحمیل اراده خود و تحمیل بدبختی و جهل و فقر و بیماری و اختناق بر جامعه. جامعه مورد استثمار و بهره کشی نیازمند به توجیه فکری وضع موجود و ایدئولوژیی که وضع موجود را صحیح و لابدٌمنه تفسیر کند (مشیت خدا، قضا و قدر، حکمت بالغه) و به تسلیهای روحی است که دعوت به محبت و سازش و بردباری و صبر و رضا در برابر آزمندان کند و یک سلسله سرگرمیها برای فرار از توجه به ریشه دردها و رنجها که همان آزمندی انسانهای دیگر است، یک سلسله تشریفات به نام عبادات به وجود آورده است، اخلاقش تسلی بخشی است و عباداتش سرگرمی؛ و البته این تسلی بخشیها و این سرگرمیهای عملی نیازمند تکیه گاههایی اعتقادی است. اصول دین یعنی اعتقاد به مبدأ و معاد برای اینکه تکیه گاهی برای این تسلی بخشیها و این سرگرمیها وجود داشته باشد وضع شده است. نتیجه این میشود که سه بخش دین: اصول