و در خبر است كه:خداى تعالى شكم ماهى بر او چون آبگينه كرد تا ماهى در هفت دريا بگرديد و او را بگردانيد تا او عجايب هفت دريا بديد.و خداى تعالى به خرق عادت حيات او بر جاى بداشت بى‌هواى لطيف كه او جذب كردى.چون ماهى به قعر دريا رسيد،يونس-عليه السّلام-حسيسى شنيد،گفت:اين چيست؟ وحى آمد به او كه:اين آواز تسبيح دوابّ درياست،او عند آن حال گفت: لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ أَنْتَ ،نيست بجز تو خداى خدايى ديگر. سُبْحٰانَكَ ،منزّهى تو از همه ناشايست و نابايست. إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظّٰالِمِينَ ،من از جملۀ ستمكاران بوده‌ام،و اين را چند وجه باشد.

يكى آن‌كه:اين قول بر سبيل خضوع و خشوع و انقطاع گفت با خداى تعالى، چنان كه در قصّه آدم بيان كرديم.

دگر آن‌كه:روا بود كه يونس را مندوب كرده باشند با مقام كردن،و ترك آن مندوب كرده بود،پس ظالم نفس خود باشد به آن معنى كه نقصان ثواب كرده بود.و «ظلم»،در لغت نقصان باشد من قولهم:ظلمه حقّه اذا نقصه،و اين وجه هم در قصّۀ آدم برفته است.

وجه سيم [١]آن‌كه،معنى آن باشد كه:من القوم الظّالمين،من از جمله آنانم كه ظلم كنند و ظلم بر ايشان روا بود،و آن آدميان باشند،چنان كه يكى از ما گويد:انّما انا بشر و البشر يخطي و يذنب،معنى نه آن باشد كه او مخطى و مذنب باشد،مراد كسر نفس خود باشد،و بر اين وجه«من»تبيين باشد،تبعيض نباشد.

فَاسْتَجَبْنٰا لَهُ وَ نَجَّيْنٰاهُ مِنَ الْغَمِّ ،خداى تعالى گفت:ما اجابت كرديم او را و از غم برهانيديم.

در خبر است كه صادق-عليه السّلام-گفت:

عجبت ممّن يفزع من اربع كيف

[١] .آج،لب:سيوم.